डा. जनकलाल बैद्य

लिच्छविकालीन नेपालका २०० वटा जति शिलापत्रमा भेटिने २४८ वटाजति असंस्कृत शब्दहरू नेपालभाषामा अद्यापि प्रयुक्त र व्यवहृत भएका पाइनाले त्यतिखेर नेपालभाषा प्रचलित भइरहेकोको सङ्केत मिल्छ । धेरै वर्षको अन्तरालपछि ने.सं. २३५ वि.सं. ११७२ ओकुबहाल पाटनको एक ताडपत्राभिलेखमा तद् विहारको गुठी सम्बन्धि नियम नेपालभाषा गद्यमा लेखिएको पत्तालागेको छ ।

आजभन्दा छयालीस वर्ष जति पुरानो सम्झना हो यो । वि. सं. २०१२ आश्विन ८,२३, २७ र कात्तिक १७ गते महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाले त्रिचन्द्र कलेजमा बी.ए. तृतीय वर्षको कक्षामा अङ्ग्रेजी साहित्यका क्लासिसिज्म र रोमान्टिसिज्म विषय र तत् विषय धाराका कविता बारेमा पढाउनुभएको थियो ।

नेपालभाषा गीति कविता विधामा सुपरिचित एवं जनपि्रय व्यक्तित्व हुन् दुर्गालाल श्रेष्ठ । उहााका गीति कविताका लय ध्वनि, कोमल शब्द चयन सीप, मधुर भाव रस सञ्चार तथा सरल, स्पष्ट, सहज अभिव्यक्तिबाट धेरैजसो श्रोता-पाठक मन्त्रमुग्ध भएका देखिन्छन् । उहााका कविताको वाचन उहााबाटै भएको बेलामा उहााका वाचिक, आङ्गकि र साìिवक भाव अभिनय पनि स्वतः स्फूर्तरूपमा प्रदर्शित भइरहेको हुन्छ । त्यस्तो स्थिति श्रोतालाई मनमोहक र प्रेरक लाग्दछ ।