शान्तिराम ढकाल

सपनाहरू बुनेर निरन्तर
भविष्यको खोजीमा
विविध जिजिविषाहरू माझ
आज यो बिक्षिप्त जिन्दगीको
अनवरत लेखिरहेछ इतिहासहरू
धरोहरहरूको रक्षार्थ आफूलाई
पटक पटक अन्न बिचको घुन बनाइरहें

धेरै बर्षअघि तिमी आयौ मेरो आँगनमा
बास माग्यौ बस्नलाई बास दिए
दुई छाक खान गहारो थियो मलाई
त्यही बाडेर भाग लगाएँ
युद्ध लड्नु पर्छ मुक्तिको लागि भनेर
कति कति रातहरू सँगै लग्यौ
मुक्तिको लागि भन्दै मेरा छिमेकीहरू
यी हाम्रा दुश्मन भन्दै मार्न लगायौ

सानी थिई
आँखाकी नानी थिई

मान्छेहरूको बाक्लै आवतजावत भएको त्यो व्यस्त चोकको बसपार्कमा उभिरहेको थिएँ, एउटा गन्तव्यलाई भनौं बस पर्खिरहेको थिएँ । एक हुल केटाहरूले जो २०/२२ का जस्ता देखिन्थे लगभग त्यही उमेरको मान्छेलाई कुट्दै लछार्दै पछार्दै त्यही ठाउँमा ल्याए, यो पाकेटमार हो भन्दै थिए ।

त्यसपछि त झन् त्यहाँको भीड नै उमाथि जाइलाग्यो । एउटा बोल्यो – यसलाई नांगेझार पारेर बजार घुमाउनु पर्छ । त्यति बोली भुईंमा के खसेथ्यो उसको सर्ट च्यातिहाले । अर्कोले पेन्ट च्यातिदियो ।

यो समय भन्ने कस्तो कस्तो
रोकिने होइन कुदिरहने

खरदार साहब सुब्बा साहब हाकिम साहबहरू …
बिसाएर बिन्तीहरू चाकडीमा हजुर
नियम कानून मिलाएर बक्सियोस है हजुर
भेटी पनि राखेको छु खामभित्र हजुर
दण्डवत गर्दा गर्दा धनुष हुन आँटे
यसपाली चैं जसरी नै काम बनोस हजुर

मलाई जात होइन भात देऊ
मलाई नारा होइन काम देऊ

दैत्यकार लप्काहरूमा
तिमी बौलाएको हात्ती भएर
प्रलयको ताण्डव मच्चायौ
अबोध कोक्राका बालकहरू
ती खेलौनाहरूसँगै
धेरै काखहरू र आशाहरू
निर्जन बगर बनायौ