Skip to content

छन्द कविता

म शोकाकुल भएँ

झमक्कै परेका थिए दिन अब असारको रातमा !
पर्यो निस्चल भएको बर्षा आसु झरी आखामा !!
नलेख्नु चरी बिलौना मेरा पिपलुको पातमा !
कसरी मन लुटेर लग्यौ एकान्तको रातमा !!१

फालौँ बिष त्यो

कालो मेघ मडारियो गगनमा धर्ती मलीनी भईन् ।
सारा अन्ध भयो यहाँ जगतकी ज्योती कहाँ ती गईन् ।।
चारैतर्फ बगे नदी रगतका, बस्ती जले दन्दनी ।
आयो के कलि यो अहो यति छिटै दाह्रा किटी फन्फनी ।। १ ।।

अक्षर

  • by

देखौँ अक्षरका ताँती लेखौँ अक्षरकै कुरा
मातौँ अक्षर खाएर पिएझैँ लठ्ठ भै सुरा
पढौँ अक्षरका भाषा भोगौँ अक्षर-जीवनी
पाई अक्षरकै साथ रमाओस् लेखनी पनि ।

नेता नबन्ने म ता

  • by

खानै पर्दछ रे म खान्न जनको पैसा भने तापनि
आफ्नै भाषणमा रमाउनु अरे साँचो नबोले पनि ।
आफ्नै मात्र दुनो सिधा बनिरहोस् संसार जेजे हुँदा
स्वार्थी दानवझैँ कुकर्म मतिको नेता नबन्ने म ता ।।

नयाँ बर्ष

  • by

रातै लेक फुलुन् गुराँसहरुले बेशी फुलुन् काँशले ।
पाखा-पर्वतमा बुकी पनि फुलुन् वास्ना छरुन् घाँसले ॥
हाँगा मग्मग भै सुनाखरि फुलुन् नाना थरी रङ्गमा ।
नौलो याम फुलुन् सबै ह्दयमा उत्साहका सङ्गमा ॥ १ ॥

सिर्जना झुल्न आउन्

आयो हावा सिरसिर नयाँ वर्षको आज फेरि।
नौला नौला प्रगती पथमा लम।कने जोग हेरी॥
हेर्दा हेर्दै अति रहरिलो बन्न पुगे बगैंचा।
मीठो हावा सरर बहँदा हाँस्न थाले फलैंचा॥

श्रद्धाञ्जली

  • by

रमेश झुल्किएका हौ नक्षत्र चम्किला बनी।
भयौ ‘विकल’ बाँचेर बुझ्न केही सकिन्न नि॥
साहित्य सम्झना गर्दै आफैं ‘विकल” भैसक्यौ।
यस्तै रहेछ संसार तिम्रो देह ढलिसक्यो॥

दुःखी चेली

लहरै फुले जाही र जुही बेली र चमेली ।
फुलीनौ तिमी किन हो कैल्यै भन न ए चेली ॥
आएन बैंश लागेन मात जवानी सकियो ।
मनका ईच्छा सपना सारा मनमै रोकियो ॥ १ ॥

दाउरा घाँस मेला र वन जीन्दगी यै हो कि ।
हाँसो र खुसी उमंग सबै अरुकै पो हो कि ॥
चन्द्रमा जस्तो मुहार तिम्रो चाँदनी छाएन ।
जीन्दगी भयो औंशीको रात पूर्णिमा आएन ॥ २ ॥

मेरो देश

कलकल्कल बग्छिन रे सरिता
सब नूतन लाग्दछ रे रमिता
मन मोहक द्रिश्य छ हेर उता
अब लेख्दछु रे रसिला कविता

सरसर्सर बग्छ हवा नभमा
जसले तटिनी प्रिय छे सबमा
जब सागर भेट्न हिडिन् तटिनी
जल चन्चल नाच्दछ झै नटिनी

फर्क आमा

  • by

ती पाखा, पहरा, गुफा र वनमा खोजेँ कुना कन्दरा ।
आमा छन् कि भनी नियाल्दछु सधैँ यी खेत बारी गरा ।।
भेटिन्नौ अझ शान्त ती चउरमा पूर्णेन्दुका रातमा ।
भेटिन्छौ न त यी प्रचण्ड दिनमा आनन्दका साथमा ।।

मेरो आंगनमा दसैं पर्व

  • by

हेंलपुर हुनै थाल्यो गैरी खेतको मनशुली धान हाम्रो ।
मैन खांवो नेरा फेरा मदुस मुनी राखेका जमरा कती राम्रो ।।

पोहोर साल झैं अहिले पनि हजुर बा को हातको टिका लाउने हो ।
पाखा बारीको लिंगे पिङ् मा साथी भाई संग टिका जमरा लगाइ रमाउने हो ।।

पोखरा

  • by

माछापुच्छे!’हिमशिखरको बादशा’ पोखराली !
देखेँ तिमै्र वरपर सबै पश्चिमा राज्य खालि !
डाँडाकाडाँ वन नद दरी सम्थली औ कराली
साराका छौ प्रभु सरि तिमी दिव्य श्रीपेच डाली !

लक्ष्मीमा समर्पित कलमको क्रन्दन

  • by

नलेखौं लेखौं के भन न तिमी नै आज मइले
उनौं कस्ता शब्द कसरी कविता लेंखु अहिले
जयन्तीमा तिम्रो कुन सुमन लौ अर्पण गरु
सुके सारा पुष्पै किशलय सुके माजरीहरु ॥ ॥१॥

नया नेपाललाई शुभ-कामना

  • by

फैलोस्‌ लोक भरी सुवाष अब ता नेपालको मग् – मग,
मौलाएर बढोस् ‌ धरा अब सदा सद्‍मार्गमा पल्‌ – पल,
नांगा प्रस्‍तरमा, मधेश, हिमका अग्ला चुली, शैलमा,
नेपाली पसिना फुलोस्‌ अब सदा पाखा पखेरा महाँ ॥
॥१॥

सम्झना

  • by

पर्देशी दिलमा पहाड वनको जाग्यो उही सम्झना,
धाराको रसिलो प्रशन्त जलको लाग्यो यहाँ तिर्सना ।
देखेथे सपना पहाड घरको जाग्यो नयाँ कल्पना
हावाका लहरी ! उडाइ लगिदे ! आसु भरी बन्दना

काम्यो लुगलुग त्यो

  • by

मैन्हा माघ थियो, बिहानपखमा हावा चलेको थियो,
छानामा, पथमा तथा चउरमा चिनी छरे झै थियो,
जाडो खूब थियो, समस्त जलमा ऐना जमेको थियो,
काम्यो लुगलुग गरीब बिचरा त्यस्मा दया गर्छ को !!!

नेपाल आमा तिमी

  • by

उर्लन्छन् मनमा अनेक थरिका नौला नयाँ कल्पना।
कुर्लन्छन् कति भावना मन भरी थाले निकै अल्पन॥
हुर्की काखमहाँ गर्यौं कतिकुरा हेरर बस्थ्यौ तिमी।
सम्झन्छौं परदेशमा अझ सधैं नेपाल आमा तिमी॥

प्रकृति-नियम

अनन्त फैलियो यहाँ फुटेर शूक्ष्म सैकत
पदार्थका कणा – कणा अनन्य शक्ति द्योतक
पदार्थ – शक्ति, सृष्‍टिका अगण्य द्वैत संगम
अनन्त्य कालको धुरी ! ब्रह्माण्ड घुम्छ फन्‌फन॥
॥१॥

अनन्त भौतिकी जगत्‌ समस्त जीव, सृष्‍टिका
नक्षत्र, सूर्य, चन्‍द्रमा खगोलका निहारिका
नदी, समुन्द्र, हैमका चुली, पहाड, पर्वत
पदार्थ – शक्ति कै बडो बिराट रूप सार्थक ॥
॥२॥

कालमहिमा

  • by

भाका, भूल, दया, क्षमा र ममता, सन्तोष जान्दैन त्यो,
इन्द्रै बिन्ति गरुन् झुकेर पदमा त्यो बिन्ति मान्दैन त्यो,
थुप्रोमा उधिनी मिठो र नमिठो रोजेर छान्दैन त्यो,
खाता जाँची सबै दुरुस्त नबुझी बिर्सेर हान्दैन त्यो ।१।