सूर्य चेम्जोङ

१)
मधेशले उब्जाएको अन्न हामी खान्छौ
उही फागु, दिपावली, दशै, छठ मान्छौ
दार्जिलिङे आफ्नै ठान्छौ यही विभेद छ
मधेशका नेपालीलाई भारतीय ठान्छौ ।

एक

मेरो घरको हो तिम्रो दिवार होइन
हेर्नुस बाघ स्याल को शिकार होइन
होशियार मेरो देश आँखा लाउने हो
नेपाल तेरो सिक्किम र बिहार होइन

एक

जो कोहीले सक्दैनन् डान्से बन्नलाई
थोरै मात्र सफल छन् मान्छे बन्नलाई
एता झोल उता चोक्टा पारे यसै हुन्छ
सजिलो छैन हजुर भान्से बन्नलाई !

पर्खाईमा थिएँ तिम्रै बाली लाख बत्ती
आँखाबाट आँशुहरू खसे कति कति

दिल होइन ढुंगाको चोट लागे दुख्छ
नदी होइन आँशु हो बगिरहे सुक्छ
बितेको पल पलले झँस्काउँछ अति
आँखाबाट आँशुहरू खसे कति कति

एक
आफन्तै नभएको भए पराई हुँदैन थे
हिमाल, पहाडबिनाको तराई हुँदैन थे
एउटा छ र अर्कोको अस्तित्व छ यहाँ
नत्र नेवाःमा सँगै नेवार र राई हुँदैन थे

त्यो रुपले के–के गरे के–के गरे शहरमा
चारैतिर उन्कै मात्र चर्चा छ रे शहरमा

जताततै हंगामा छ उनको जवानीको
नचिन्ने उन्लाई कोही छैन अरे शहरमा

तिमीसँग हिँड्दा हिँड्दै छुट्यो आज बाटो
सुरु भयो जिन्दगीको मेरो अर्को पाटो

सपना हजार थियो हावाले उडाई दियो
कुन जन्मको मलाई यस्तो बदला लियो
फूल चढाएँ देउतालाई ढुंगो पाएँ साटो
सुरु भयो जिन्दगीको मेरो अर्को पाटो

एक
यहाँ छ गाँस,कपास,बासमा राजनीति
बाँचुञ्जेल चलिरन्छ सासमा राजनीति
संसारमा नेपाल नै एउटै होला जहाँ
मरेपछि पनि चल्छ लासमा राजनीति

जतिसुकै बिपत्तिले देश छुँदा पनि
म हारेको छैन मुटु टुक्रा हुँदा पनि

छाती मेरो पशुपति शिर सगरमाथा
साथ छ ईश्वर, बुद्ध, येशू, खुदा पनि

जिन्दगी नै सकिएर जाला मेरो यस
खोज्दा खोज्दै वर्षौदेखि हराएको देश

मेरा बाले देश खोज्दै जीवन रित्याए
यसै गरी मेरा पनि फुल्ला काला केश

बरु मैले चुपचाप सहिदिए हुन्थ्यो
उनी आगो हुँदा पानी भइदिए हुन्थ्यो

फुल्न नपाई कोपिला झर्यो पिरतीको
एउटा थुंगा हाँगामा रहिदिए हुन्थ्यो

आउँछु भनेर गयो पर्खी हेरें कति कति
अलिकति पर पुग्दै फर्कि हेरें कति कति

काँचको कमलो मनमा ढुँगा हानी गयौ
प्रहार पर्यो मुटुमा चर्कि हेरें कति कति

एक
ऋणै – ऋणले टेकिइने अँझ कतिन्जेल
सस्तो भाउमा बेचिइने अँझ कतिन्जेल
छातीभित्र देश बोकेर हिँड्नेहरू हो, ए
आफ्नै देशमा हेपिइने अँझ कतिन्जेल

मात दिने बैशको यो रम गज्जब छ
चिसो चिसो सिरेटो मौसम गज्जब छ

यति मिठो मात छ उही मिठो रात छ
सन्नाटामा पाउजुको छम्छम गज्जब छ

शब्द छैन तिमीलाई कुन भनेर बोलाऊँ
तारा भनी बोलाऊँ कि जुन भनेर बोलाऊँ

जति जति तिमी देखि टाढा टाढा गए पनि
उही रूप आँखाभरि आउँछ सपना बनी
संगीत भनौँ त या म धुन भनेर बोलाऊँ
तारा भनी बोलाऊँ कि जुन भनेर बोलाऊँ

एक्लै हिडूँ जति सक्छु जहाँसम्मलाई
को हुन्छ र !सँगै यहाँ वहाँसम्मलाई

एकै हाँगा फूल पातसँगै झरेको छ ?
ठुलो कुरो साथ रह्यौ यहाँसम्मलाई

आपसी सद्भाव जाहीं-ताहीं भेटिनेछ
जब एक साथ दाजु-भाइ भेटिनेछ

पूर्व, पश्चिम, उत्तर, दक्षिण जतै होस्
एक ठाउँ कामी, क्षेत्री, राई भेटिनेछ

गाउँ-गाउँ बाटो बत्ती गाडी पुर्याऊ सर्कार
तिम्रो दर्बारमा सुस्ता-माडी पुर्याऊ सर्कार

भोक भोकै मरिराछन् गरिब जनताहरू
घर -घर गाँस बास राडी पुर्याऊ सर्कार

१)
श्राद्ध, भोज-भतेरमा ठर्रा चल्न सक्छ
पश्चिममा चण्डी, पूर्व गर्रा चल्न सक्छ
साँस्कृतिक विविधता धार्मिक सहिष्णुता
सद्भाव बिथोल्नेमाथि छर्रा चल्न सक्छ

२)
चम्मारले पानी छोए जात धुजा हुन्छ
हाम्रो दिमागमा कैलेसम्म मुजा हुन्छ
कामी, सार्की सानो भन्नेलाई मेरो प्रश्न
विश्वकर्मा ईश्वरको किन पूजा हुन्छ ?

खोज्दै गएँ मुसाफिर्को खबर भेटियो
सपनीमा आइरहने अधर भेटियो

आँधीसँग लडिरहेँ अघि बढिरहें
नियात्रामा कयौँ खोला बगर भेटियो