गद्य कविता

किताब किन्न्ा गएकी आमा फर्किनन्
स्कुल जाने बेला भैसक्यो फर्किनन्
अस्पताल पुगेर खबर फक्र्यो
उपचार ह“ुदाह“ुदै मरेको खबर फक्र्यो
मेरो पढ्ने इच्छाको चन्द्रमा
आमास“गै मरिन्, आमा भएर मरिन्

गरुड फेदकै बाटो भएर
गएको जात्राको रौनक
साटिएको छ घरिघरि
दुःख र रुवाइको सम्पन्न खबर भएर
डबलीमा खेलिरहेका
स-साना नानीहरूका आ“खामा
हिजो बेलुका समाचारको दृश्य
डोरिएको छ

एक

ब्याङ्क काउन्टरको
न्यून वैतनिक कर्मचारी
सारा नोट थन्क्याइसकेपछि
झल्या“स्स सम्झन्छ
रित्तो गोजी
र, बिरामी छोराको अनुहार,
उसलाई थाहा छ
आज पनि पहिलेझै“
कसैस“ग
सापटी माग्नर्ुपर्छ ।

रिस आफैं एक आगो हो
जसले मानिसलाई भित्रभित्रै खाइरहेको छ
रिस एकमात्रै यस्तो आगो हो
तर शान्त गर्न सकिन्छ ।

विभाजनले नडामेका मनहरु
आऊ हामी देशको कुरा गरौं
आऊ हामी विकासको कुरा गरौं
विभाजनमा
कुटिएर, छुटिएर, लुटिएर
थिलथिलो भएर पनि केही चाहनाहरु
अझै कामको न्यानो घाम नै खोजिरहेछन्
संसारले धुरी चढ्न खोज्दा हामी
घोडा पनि अर्कैले चढाइदिए हुन्थ्यो भन्न थाल्यौ ।

रातले सोध्यो के भयो भनी
भन्न सकिन्न आसु झरिदियो
नसोचेकै बरु बेसै थियो
सोचेजस्तो आज के नै भयो
भुल्न खोज्दा भुल्नै गारो
बुझ्न खोज्दा बुझ्नै सारो ।

डोकोमा गाउँ बोकेर
उकालो लागेको धनमान
ठाँटी पाटीमा कतै
एक बर्को शान्ति ओढेर
निर्धक्क
थकाइ निदाउँछु भन्छ
भरियाले चाहेको त्यत्ति हो ।

सङ्कटकालीन सहरमा कल्पना गर्नोस्
यहाँ सूर्य पहिले उदाउँछ कि
स्टोभ पहिले बल्छ ?
भगवान्ले बचाएका मान्छेहरू छन् कि
मान्छेले लुकाएका भगवान्हरू ?

थुन्यौ म निस्किने
सबै ढोकाहरु र बेखबर
टाढा गयौ
चिच्याएर पुकारें धेरै पटक
ए ! छोरा ,
आउ अब त फर्केर
खोल मेरो बाटो
बग्न देउ मेरो मातृत्वलाई
म सिंचेर तिमीलाई
अझै हुर्काउन सक्छु
बर्षौं देखि थुनिएकि म
नाक नाक सम्म डुबेर
ममताको दहमा
ऐँ ऐँ भएर बाँचेकि थिएं

चुँडालेर बन्धनबाट
आँप, बेल र पीपलको पातहरूका
एउटी विवश बेहुलीको चाहना जस्तो
उम्कन नसक्ने होइन मुक्ति
पर्यावरण नमिलेको माटोमा
फुट्न नसकेको दाखको विरुवा होइन मुक्ति
ज्यूँदो मान्छेको मुटु ज्यूँदो मान्छेले
हत्केलामा यसै निचोर्न सक्तैन
एउटाले अर्कोलाई मार्नैपर्छ
यसो गर्नलाई
तथापि होस् गर्नु त्यो मुटु मृतकको मुटु हुनेछ ।

पातको नाद-कानपात नाप्दै-नाप्दै वेगले हानिरहेछ
हातको हात- दिनदहाडै- दिन तम्तम्याइलो पल्टिरहेछ
पेटीको बास भएर उठेको दम्को पेटीमै पल्टिरहेछ
माथि लक्ष्यको तादो नउठ्दै झ्वाट्ट चुँडिरहेछ ।

एक सय पैसा
पाच पैसामा गन्दा बीस वटा गाई पैसा
दस पैसामा गन्दा दस वटा चरी पैसा

मेरो एउटा साथीले
कस्तो मीठो कुरा गर्‍यो
काठमाडौबाट हेटौडा देखिदैन
हो, काठमाडौबाट हेटौडा देखिदैन ।

ऊ यसै थपक्क बस्यो
भीड बढी रहेछ, आवाज उर्लंदो छ
मान्छेको सोच फरकफरक छ
आˆनै समूह-स्वार्थको नगिच छ
यस्तै भन्नेहरूको कुराहरू पनि सुनिरहेको थिए
कोलाहल सुनेको थिएा

पुष्प गुच्छा सम्झेर
जिन्दगीलाई
फूलदानमा सिसाको
सजाईदिएँ
तर भ्रम रहेछ
के थाहा र ?
जिन्दगी कठोर
पत्थर रहेछ
थाहै नपाई
फुलदान टुट्यो
टुक्रा टुक्रा भएर
झर्यामझुरुम ।