हास्यव्यङ्ग्य

नदी

दिन रात सधैं निरन्तर बगिरहन्छ । न कुनै थकावट छ, न कुनै रोकावट छ । सुगन्द फाले पनि दुर्गन्द हाले पनि बिपक्ष दलको जस्तो न कुनै आपत्ति छ । न कुनै असन्तुष्ट सभासद्को जस्तो नियापत्ति छ । जे फाले पनि यसले सहर्ष सुकारेर लैजान्छ । यसमा पनि सजीवको जस्तो गती र शक्ति छ । तर मान्छेप्रति कुनै गुनासो छैन ।

बृक्ष

यो पनि बकुल्ला भक्तमा एक खुट्टाले उभिरहन्छ । बकुल्ला केही पाउनलाई भक्ति गर्छ । तर बृक्षले केही लिनलाईभन्दा पनि, दिनलाई उभिराखेको हुन्छ । यस्ले चराचुरुङ्गी, किट्पतङ, जीवजन्तु देखी मान्छे समेत, सबैलाई गासबास, छहारी, काठपात दिन खुल्ला रुपमा निम्तो गरिराखेको हुन्छ । जसले जति भोगे पनि, जस्ले जे जति लगे पनि यस्को कतै उजुरी हुँदैन ।

१४ फेब्रुवरीका दिनमा कुसुन्तीले बिरुपेलाई ‘रेड रोज’ थमाउँदै भनी- ‘मेरो प्रिय विरुपे ! पल्लो घरको भरते, वल्लो घरको विदुरे, तल्लो घरको नविने र माथ्लो घरको झम्केको कसम ! भञ्ज्याङ्को दिक्पाल र ओलकको फुर्वालाई छोड्ने हो भने मन्दिपे, सुर्जे, विनोदे, लालु, कमले, गब्बा, अम्बरे, मालु, रने, मञ्जिले, चक्रे, बले, सुन्सा, कर्ने, निशान, राजेश, दिपके, बसन्ते र जिवुलेलाई नगन्दा तिमी मेरो फस्ट लभर/ब्वाइफ्रेण्ड हौ ।’

‘दले’ भनेको दलालको छोटकरी रुप हो । ‘दलाल’ भनेको चाहीँ मोलमोलाइ गर्ने, दलाली गर्ने मान्छे हो । सुन्दा मध्यमार्गी जस्तै लागे पनि दले देखिन चाहीँ मध्यस्थकर्ता जस्तै देखिने तर ‘जता मल्खु उतै ढल्कु’ भन्ने उखानलाई सही प्रयोग गर्ने कार्यकर्ता हो । हर्ताकर्ता भएर उसले ङिच्च हाँस्दै उच्चमार्गी र निचमार्गीका कान फुक्ने काम गर्दछ । एड्शन अरान्ते दो नासिमेन्तो अर्थात् प्रसिद्ध अन्तराष्ट्रिय ब्रजालियन फुटवलर पेले फुटवल खेल्नकै लागि जन्मिएका हुन् भने दलेहरू दलाली गर्नकै लागि मात्रै जन्मिएका हुन् । पेलेका शरिरमा रगत भएर फुटवल बगे जस्तै दलेका शरिरमा दलाली मात्र बग्छ ।

प्रिय च्याँखु,

माया र सम्झना !

यो रेगिस्तानमा म र मसँगै झण्डै चार लाख नेपाली आरामै छौँ । आशा छ, त्यहाँ पनि तिमीलगायत सम्पूर्ण नेपाली आरामै छौ होला । श्री रेमिट्न्सज्युको खेती गर्ने किसानहरूका कृपाले सवैको कल्याण होस् भनी कामना गर्दछु ।

दुईवटा अंग्रेजी शब्द ‘कन्ट्र्याक्ट(Contract)’ र ‘किलर(Killer)’ मिलेर बनेको ‘कन्ट्र्याक्ट किलर(Contract Killer)’ शब्दको नेपाली अर्थ के होला ? ‘कन्ट्र्याक्ट(Contract)’ भन्नाले सम्झौता, सन्धी, करार आदि भन्ने बुझिन्छ भने ‘किलर(Killer)’ भन्नाले हत्यारा, मृत्युदाता, काल, यमराज आदि भन्ने बुझिन्छ । दुईवटै शब्द मिलेर बनेको ‘कन्ट्र्याक्ट किलर(Contract Killer)’को एउटै नेपाली अर्थ चाहीँ ‘ब्यावसायिक हत्यारा’ हो । छिमेकी देश भारतमा कन्ट्र्याक्ट किलरले हत्या गराउनेसँग वा योजनाकारसँग गर्ने सम्झौतालाई ‘सुपारी’ भनिन्छ । नेपालमा चाहीँ त्यस्तो सम्झौतालाई के भनिन्छ कन्ट्र्याक्ट किलरलाई सोध्नु पर्छ ।

स्वम् वा अन्य कसैका गालामा नाडीदेखि मुन्तिर र नङ्देखि मास्तिर सुल्टोपट्टिको हत्केलाको भागले कस्सेर बजाउनुलाई झापड भन्दछन् । ‘झापड’ मुक्का, घुस्सा, बक्सिङ्, लात्ती आदिको समकक्षी ब्यावहार जनाउने गतिलो शब्द पनि हो । हात छोड्नु, हात चल्नु जस्ता वाक्यहरूले पनि झापडसँग निकटको नाता राख्छन् । चढ्काउनु, हान्नु, बजाउनु, ठोक्नु, गोद्नु, पड्काउनु आदि शब्दहरू झापडसँग ठ्क्कै मिल्ने गरी प्रयोग हुन्छन् । अर्थात् अंग्रेजी अक्षर ‘Q’ पछाडि ‘U’ लागेर जसरी शब्द बन्छन् त्यसरी नै झापड पछाडि माथि उल्लेखित शब्दहरू प्रयोग हुन्छन्/गरिन्छन् ।

पर्धानमुन्त्री झापडनाथ खनाल र एनेकपा माउवादीका अधक्षे मनेकमल दहालबीच भएको सात बुँदे सहमतिले गति लिएपछि राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय जगतमा भुईँचालो गएकाले विश्व थर्किएको र नेपाली राजनितिक जग चर्किएको देखेर मेरी श्रीमतीले चिठी लेखेर गाउँले भाइका हातमा पठाइछ । ओछ्यान छोडेर यता आएको बर्ष दिन हुँदा पनि ऋण फत्ते गर्न नसकेकाले उसका मुनमा अपहत्ते परेर अर्थोकै बिचार आएछ क्यारे ! चुलोमा आगो बाल्दिनेले सौता हाल्दिने हो कि भनेर बेलैमा विधानले बाँध्न बिलम्भ नगर्ने निर्णय गरिछ र लेखिछ सातवटा बुँदा ।

तपाईं पात्रो हेर्नुहुन्छ ? म जस्तो पात्रोको दाइनो र बाइमात्रो बुझ्नुहुन्न कि ? खैर, मावलमा हजुरबा/मामाहरूले र घरमा काका र काकाका छोराहरूले पात्रोको पितृ बुझ्ने अनि ब्याख्या गर्ने भएकाले पनि मसँग पात्रोको टाढाटाढासम्मको नाता/सम्बन्ध रहेन । मेरा एकजना दाजुले घरैमा हुने घटना थाहा नपाएकाले छोरो चारकोसे जंगलको रुखमा फलेको र ज्योतिष विद्याबाट हात धोएको कुरा गर्नु भएको थियो । बर्षौँदेखि यही विद्यालाई पेशा बनाउँदै आएका मेरा दाजुलाई नाक लागे जस्तै हामी युवालाई ज्योतिष विद्याले नतान्नु स्वभाविक हो । तेसो त अचेल जाँड/प्याज नखाने बाहुन भेट्टाउन जत्तिकै गाह्रो भइसक्यो पात्रो हेर्ने, पढ्ने, बुझ्ने र ब्याख्या गर्ने युवापिढीँ भेट्टाउन । युद्धकालमा अधिकांश युवा नासिएपछि र बचेखुचेका युवा विदेश भाँसिएपछि गाउँमा पात्रो मात्र हैन आºनै घरदलिन हेर्ने युवा समेत छैनन् ।

ज्योतिषी/पण्डितहरू जो छन् ति सवै कालको नजिक पुगिसके । बुढाखाडा ज्योतिषीहरूले ज्योतिष विद्याको लत्रेको नाक माथि उठाउन धेरथोर योगदान दिएका छन् । भर्खरै सम्मन्न विश्व फुटवलको भविष्यवाणी गरेर महान हुनुभएका ज्योतिष श्रीअक्टोपस पर्लज्युले पनि यो विद्यालाई माथि उठाउन दुर्लव योगदान दिनु भएर परमधाम हुनु भयो । अक्टोपसज्युको निधनपछि ज्योतिष विद्या नै लोप होला भनेर पीर परेको छ । त्यसैको पूर्व संकेत स्वरुप मेरा घुँडाबाट आँशु झरेकाले पनि यो विद्याको मोहले मलाई तानेको छ । फलस्वरुप यो मरुभूमिमा ज्योतिष विद्यालाई घुनपुत्ली नलाग्ने ब्यापारका रुपमा थालनी गर्न मन लागेर आएकाले यसबारे अध्ययन गर्न थालेको छु । तपाईं पनि यस विद्यामा जिब्रो चलाउँन चाहनुहुन्छ भने मैले जाने बुझेसम्म सःशुल्क कोचिङ्/ट्युशन दिन तयार रहेको सर्वत्र जानकारी गराउँन चाहन्छु ।