Skip to content

editor

जीवनको परिवेशभित्रै

जीवनको परिवेशभित्रै, खुशी बाड्ने भावनासँगै
हरपलमा साथ रहने, हृदयको चाहना यो
समयका छालसँगै, हरपलका सौगातहरू संगालिरहुँला

मखमली काव्य हाइकु लेखनको लहर र रचनाको रहर

सानो नै सुन्दर र अणु नै परमाणुका रूपमा सूक्ष्म काव्य हाइकु पूर्वीय दर्शन र जीवन शैलीको उत्कृष्ट उदाहरण हो । जटिल मन्त्र, सूत्रबद्ध पारम्परिक पद्धतिलाई सरलीकृत सिर्जनाका रूपमा हाइकु कवि, महाकवि मात्र हैन चिन्तक दार्शनिकका लागि ज्ञानान्तको शून्य ब्रह्माण्डमा लागि उज्यालो अदृश्य-दृश्य प्रकाशको ‘ब्ल्याक होल’को विचरण गराउँछ । सूक्ष्म भित्रको विश्वरूप दर्शनमा ज्ञान र ध्यानको टेलिस्कोपबाट मात्र ब्रह्माण्डको झलझलाकारका अनेक आकार सगबगाउँछन् र दृश्य रूपमा प्रस्फुटित हुन्छन् ।

दुई मुक्तक (छिप्पिएको बाँस)

१)

छिप्पिएको बाँस काट्दैमा मुढो हुदैन साहिली
बाँसको घास पकाउदैमा कुँडो हुदैन साहिली
दाह्री जुङ्गा र कपाल त उमेर पुगेपछि फुल्छ नि
सौन्दर्य पारखी मन कहिल्यै बुढो हुदैन साहिली

मनको मझेरी

आँखामा बस्नु तिमी मनको मझेरीमा बस्नु
तिम्रो मनको साह्रा कुरा यो मनलाई भन्नु

उषाको किरणसरी तिमी जीवनमा छायौ
अँधेरीमा रुमल्लिएथेँ म ज्योति लिई आयौै
अँधेरीमा सधैँ तिमी यसरीनै उज्यालो छर्नु
आँखामा बस्नु तिमी मनको मझेरीमा बस्नु

चोट सिउन अँझै बाँकी छ

तिमीले दिलाएको चोट सिउन अँझै बाँकी छ
तिमीले पठाएको प्याला, पिउन अँझै बाँकी छ

म मेरे नि जिउनु तिमी सदा सदा हाँसी
तिमीले लगाएको ऋण, तिर्न अँझै बाँकी छ

के खोट देख्यौ तिमीले र छोडयौ साथ मेरो
तिमीले दिएको मलम, लाउन अँझै बाँकी छ

च्यातिएर जान थाले

च्यातिएर जान थाले, इतिहासका पाना सबै
चोखो माया ढली सक्यो, मक्किएर छाना सबै

सिर्जनाको प्रवाह नै, सुक्ने भयो खडेरीले
एकान्तले बिर्साई दियो, पिरतीका गाना सबै

जय भोलि !

पर्सिको हिजो र हिजोको पर्सिलाई ‘भोलि’ भन्दछन् । समयको अनन्त गतिमा यसरी भूत र भविष्य दुवैतिर उस्तै सन्धि-नातो लाउने हुनाले आजभन्दा भोलि ज्यादै जनप्रिय छ । भोलानाथको झोलीजस्तो भोलिको आशामा मानिस बाँच्छ, केही गर्छ र भोलिको निम्ति केही साँचेर मात्र मर्न चाहन्छ । आज थाकेको मानिस अनेक थरी सपना तुन्दै भोलिको निम्ति निदाउँछ, तर भोलिपल्ट ब्यूँझँदा उसको भोलि आज बनेको हुन्छ, फरि ऊ अर्को भोलिको निम्ति दगुर्छ ।

कलियुग

जमाना बद्लिएछ नि!
प्रकृतिले पालुवा फेरे सरि
अपेक्षित युगले कहिले हो कहिले आफैलाई नङ्ग्याइसकेछ
शिशिरमा नाँगिएको कंकाल रूखहरू जस्तो
आफैलाई सर्वांगै नाङ्गो पारेर
नग्नताको प्रदर्शन ठाउँ ठाउँबाट
नयाँ नयाँ स्वरुप फेरर प्रदर्शित छन
के तपाईलाई थाहा छ?

गजल (नयाँ वर्ष)

हर्ष भर्दै पीडित ओठमा, मुस्कान ल्याऊ नयाँ वर्ष,
हत्या र हिंसा विरुद्धमा, आवाज उठाउ नयाँ वर्ष,

बिग्रिसक्यो हाम्रो मुलुक, हाना हान र ताना तानले,
सुमार्गको परिचय के हो? सिकाउन आऊ नयाँ वर्ष,

रगतले सिचिएको हाम्रो, माटो हाम्रो रुखिएछ,
धर्ती आमालाई बचाउने, उपाए बताऊ नयाँ वर्ष,