kbs
मानवीय विवेकको वकालत गर्ने कविताहरू
गीत मनको सुसेलीबाट बहनुपर्छ, अन्तरहृदयबाट बज्नु पर्छ। तव मात्र गीत बन्न सक्छ। गीतकार भएर उभिनु भनेको सजिलो कुरा होइन। गीतमा मिलन, विछोडका तानावानाहरू रहनु कुनै नौलो पनि होइन। कतिपय गीतहरू संगीत विना पनि निकै सुमधुर हुने गर्दछन्। जीवन भोगाईका अनेकन रुपहरूलाई साहित्यका माध्यमबाट पोख्न सकिए पनि गीत संगीतबाट उत्पन्न हुने तरङ्ग निकै मर्मस्पर्शि हुने गरेको छ। लोकलयमा गाइने कतिपय भाकाहरूले हाम्रो मनलाई आनन्दित गराउँछ। जीवनप्रतिको कर्तव्यबोध पनि गराउँछ। भनिन्छ, साहित्य, संगीत र कला नभएको व्यक्ति केहि कामको पनि हुँदैन त्यस कारण यी चिजहरू हाम्रा जीवन भोेगाईका अपरिहार्य बस्तुहरू हुन जस्तो लाग्छ।
एकांकी १५ – परिकल्पित सङ्घीय राज्यको परिचय
एउटा सुनसान ठूलोकोठा । परपर स-सानो गाइँगुइँ आवाज मात्र सुनिन्छ । लिम्बूवान विजयपुर कोचिला किराँत मधेस तामाकोशी शेर्पा तामसालिङ्ग नेवा नारायणी तमुवान रिडी मगर थारुवान भोटेलामा भेरीकर्णाली सेतीमहाकाली जस्ता १७ राज्यहरुसँग नाम मिल्न खोजेका सत्रजना युवकयुवतीहरु गम्भीररुपमा बसेका देखिन्छन् । उनीहरु क्रमश: पूर्वदेखि पश्चिमतिर लहरै बसेका छन् ।
नयाँ वर्ष
गाउँ शहर पहाड तराई जताततै आहत छ
आऊ नया वर्ष गणतन्त्र नेपालमा स्वागत छ
धेरै लड़नुछ तिमीले यहाँ भिटामिन पिएर आऊ
राजनैतिक फोहर फल्नुछ कन्टेनर लिएर आऊ
गोली-बारुदहरूले अघायौ भो त्यहीं रोकेर आऊ
मुर्ख पटमुर्खहरू यहीं छौं विद्वान बोकेर आऊ
मुख चलाउने धेरै छौं मेहनती हात लिएर आऊ
सिङ्गो राज्य पाउनेछौ मात्र एक जात भएर आऊ
मनले नमान्दा नमान्दै पनि केही शब्द उनैको निम्ति
कसरी लेखौं बितेका कुरा अतीत बल्झाउनु भन्दा भावी दिनहरूको प्रतिक्षानै उचित होला । कसैलेबाटो मोडे भनेर निर्दोस आत्मालाई निर्मम हत्या गर्ने विवश मनलाई आखिर कोही कसैको साहारा नबने पनि यो धर्तीमा जीवित राख्ने निरिह प्राणी म वास्तबमा भन्नै पर्छ मेरो ईच्छा आकांक्षा तनमन मानौ दुःखदेखि आँशुसम्म खुशीदेखि हाँसोसम्म उनैको पोल्टामा राखिदिन आतुर मनलाई वियोग र बिछोडको पीडाले डाम्नु पर्दा पनि मेरो उनै प्रतीको आशालाई आफ्नै मुटुभित्र समाहित गर्दै बदलिएको उनको बिचारलाई काँडेबार भएर अबरोध पुर्याउन उचित ठान्दिन म ।
मलाई पहिलो भेटमा भनेकी थिइन् ः तपाईं र मेरो वास्तविक फेरो एउटै हो । म आज यो मरूभूमिको बिचमा तपाईंको साथ पाएर धेरै खुशी छु । हजुरलाई मेरो जीवनको मेरुदण्ड ठानेकी छु । हाम्रो यो नजिकताले हामी जीवनसाथी पनि हुन सक्छौं । तर धैर्यता अनिबार्य छ । उनको यो कुरामा म सहमत भेदिएँ।
शुभकामना
दुःख र सुख खहरे खोला
आउने र जाने तिनेरको काम
न आयो सुख न गयो दुःख
सुखले बाटो नै देखेन दुःखले बाटो नै भेटेन
विगत वर्ष पात्रो फेरियो
मनस्थिति फेरिएन
वसन्त आयो पालुवा लागेन ।
नेतानेतृ मात्र जन्मिए जनता जन्मिएनन्
समस्या जन्म्यो समाधान जन्मिएन
बोलीमा अहङ्कार देखियो व्यवहारमा दृष्टिकोण हरायो
चेत खुल्यो मन खुलेन
नहुने हुँदै गए हुने हुँदै भएनन् ।