गद्य कविता

आमाले भन्नुभो-
सानो उमेर भएका छोरालाई
बलि दिएको नदेखाऊ
तर ऊ,
बलि दिएको हेर्न आतुर छ
असाध्यै उत्सुक छ
बाबाले फूलपाती चढाएको
बलि पर्सिएकोमा रमाएको छ

कहाँ गयो हाम्रो विकास
आकाशमा गयो कि पातालमा
साढे दुई करोड जनतालाई थाहा छैन
अहिले पनि सबै मिले धेरै पर गा’छैन
सबै सत्तावादी आफ्नो गुनगान गाउँछन्
विकासको नाममा एकसेएक फलाक्छन्

बुद्धिमाया दिदी
सानो छँदैदेखि साह्रै बाठी थिइन् रे
बुद्धिवान् थिइन् रे
बुद्धिकै कदर थियो वा संयोग
नाम पनि बुद्धिमाया जुरेछ

बाज र परेवाहरू
जिउने सङ्घर्षमा भौँतारिएका
शिकारी र शिकारको अवतारमा
अधिकारको परिभाषा खोजिरहेका छन्
जिउने वा जिउनका लागि मार्ने!

ओरालो बग्नु पानीको धर्म
उध्र्वोपादन र वाष्फीकरण पानीको गुण
क्षयीकरण र गलन
पानीको घनत्व
जम्नु, फैलिनु र बग्नुको प्रक्रियामा
जब असन्तुलित हुन्छ/विचलन हुन्छ

आमाले चाङ लगाएर सन्दुसमा राखेको
ढुङ्गा देखेर अचम्म लाग्थ्यो
उहाँ भन्नुहुन्थ्यो-
जतन हो बाबु जतन !
एउटा चिटिक्कको घर बनाउनु छ तिमीहरूकै निम्ति

वर्षौ बिते, बिति नै रहे
चित्रभावमा छचल्किदो छ आहृलादित दृश्य
स्मृतिले स्पर्श गर्दै झझल्किन्छ वर्तमान आँखाभरि
उमेरको उकालोसँगै कुपि्रएको ढाड, सेतै फुलेको कपाल
चाउरिएको अनुहारमा बान्की मिलेका बनावटी दाँतमा उजेलिँदै

ऊ ठीक सात बजे उठ्छ
सात बजेर पाँच मिनेटमा रेष्टरुममा हुन्छ
त्यसपछि दाँत माझ्छ
बीस पटक माथिल्लो दाँत र
वीस पटक तल्लो दाँत बु्रसले माझ्छ, मुख धुन्छ
र सात बजेर बीस मिनेटमा ऊ बसभित्र हुन्छ ।

पहाड चढ्दै गयो भने
मानिसको
आँसु पनि भेटिन्छ
हाँसो पनि भेटिन्छ ।

विनिमय बजारको चर्पीमा
कविता ठस्किरहेछ-
‘मलाई कोही किन्दैन
जति दिन पर्खिए पनि चिन्दैन
कुनै पुरस्कार पाउँदिन ।’

भूपिन व्याकुल
मृत्युले कला भरेको तुइनमा अल्झिएर
कर्णालीपारि पुगेपछि
सबैभन्दा गरिब महसुस गर्छ – शब्दकोशले
कर्णालीमा शब्दकोश
केही पानाहरू खाली छोडेर
प्रकाशित कुनै बैरागी किताबजस्तो लाग्छ

लाली गुराँस फुल्यो
ओइलियो झर्यो
पैयुँ फुल्यो
ओइलियो झर्यो
सयपत्री, मखमली फुले
ओइलिए झरे,
फुल्नु प्रकृति
ओइलिनु, झर्नु
नियति