Skip to content

विविध-विधा

जित्न चहाँदा मैले

जित्न चहाँदा मैले, तैले हराइस् समय
बस्न चहाँदा त्यो मुटुमा, बास सराइस् समय
सबथोक तैले नै देखाउँछ भन्थे सबैले
उल्टो मेरो नै बेहाल तैले गराइस् समय

भयो जीवन खलाँती

जिउने आगो फुक्दा फुक्दै भयो जीवन खलाँती
रुने आँखा सुक्दा सुक्दै भयो जीवन खलाँती

रोग दोष राजा देउता सके जति उपचार गरें
विशेक होला ढुक्दा ढुक्दै भयो जीवन खलाँती

हाम्रो लागि

विरागः
भ्रष्टलाई किन किन बोल्नै सारो छ
बोले पनि मनको कुरा खोल्नै गारो छ ।।

खिरै पनि उसका लागि फाल्ने कुरा भो
हाम्रा लागि ढिंडो रोटो मात्रै चारो छ ।।

स्वास्थ्य रक्षा गर्नलाई भासन दिँदैछन्
त्यसलाई नाश गर्ने तिनकै धुलो छारो छ ।।

विना पानी हाम्रो जीवन कहाँ चल्ला र
पानी हैन हावा मात्रै आउने धारो छ ।।

अरूतिर विकासले अघाइसकेछन्
विकासमा ता हाम्रो गाई अझै थारो छ ।।

मुक्तक

मेरो अस्ती तिमीमा खोएर बितेको छ
हिज म भित्रको तिम्रो याद धोएर बितेको छ
तिम्रो र मेरो रातमा बस् यति नै फरक छ
तिम्रो सोएर बितेको छ मेरो रोएर बितेको छ

— समीर

मलाई जस्तै तिम्लाई नि

मलाई जस्तै तिम्लाई नि, बाँच्नु खल्लो ला’को छ कि ?
तिम्रोतिर टोलाई राख्ने, नौलो रोग आ’को छ कि ?

मेला –उत्सव चाड-पर्व, लाग्न छोड्यो रमाइलो
तिम्रो पनि मेरो जस्तै,मन उडी रा’को छ कि ?

केही कुरा हराएझैं, मनको भित्री ढुकुटीको
नभेटिने आशंकाले मनै खिन्न भा’को छ कि ?

नून बोकी जुम्ला हुम्ला पुर्याउनेलाई

नून बोकी जुम्ला हुम्ला पुर्याउनेलाई सलाम
सीमा बाँध्न जनताहरू सुर्याउनेलाई सलाम

मरेपछि पुज्ने चलन रोक्न आजैदेखि
ज्यूँदा शहीदका गीत फुर्याउनेलाई सलाम

मोतीराम कालीन भाषामा गजल लेखिहेर्दा

परैबाट आँखा जुधाउँदा रहेछन्
नजानी नजानी बाेलाउँदा रहेछन् ।।

नजीकै बसेमा असल् हुन्छ भन्थे
उनी दूर बस्तै सताउँदा रहेछन् ।।

मेलम्चीको पानी

विरागः
हिमालको थाप्लो पनि चुरे जस्तो लाग्न थाल्यो
छानिएको नेतो पनि भुरे जस्तो लाग्न थाल्यो ।।

समृद्धि र सुखी भन्ने मुख मुखमा नारा थियो
सुरुवातै नगरेर तुरेजस्तो लाग्न थाल्यो ।।

आश्वासनका पुलिन्दा जो रातदिन बर्सिएका
भासन सुन्दा कुम्भकर्ण घुरेजस्तो लाग्न थाल्यो ।।

रात साँझ युवा पुस्ता विदेशतिर लर्को लाग्दा
तिनको भाग्य तिनैभित्र पुरे जस्तो लाग्न थाल्यो ।।

गणतन्त्र भन्ने कुरा देशभित्र हुलेपछि
बाघलाई मोटो सिकार जुरे जस्तो लाग्न थाल्यो !

मेलम्चीको हालत देखी भान हुने राजधानीमा
विकासले अर्को युग कुरे जस्तो लाग्न थाल्यो
विकासले अर्को युग कुरे जस्तो लाग्न थाल्यो ।।

तीन मुक्तक (न्याउली चरीसँग रुँदा)

मुक्तक १
न्याउली चरीसँग रुँदा, संगीतको धुन भन्छ्यौ
यादै यादमा तड्पाएर, पार्ने हौ कि रुन भन्छ्यौ
सायद कर्म यस्तै छ कि, बाँचुन्जेल जिन्दगीमा,
सधैंभरि देखिरहने, आकाशको जून भन्छ्यौ

कसरी मर्थ्यो उ

कामहरु जोखेर गर्थ्यो उ
र उँचो दर्जामा पर्थ्यो उ !!

खुसिका पुलिंदा बाँडिन्थे
दुख चैं आफैमा भर्थ्यो उ !!

साथीको घाउ सुकाउन
जहल्यै अघाडी सर्थ्यो उ !!

गाँठो फुकाल्न खप्पिस थियो
न उफ्रिन्थ्यो न त झर्थ्यो उ !!

दैवले मार्न खोजेकै हो
त्यत्तिकै कसरी मर्थ्यो उ !!

कतार बसें दुबै बसें

कतार बस्थें दुबै बस्थें नेपाल बस्न सकिएन
बन्दुक बोकी भाइ मार्न जङ्गल पस्न सकिएन ।।

खानै पर्यो लाउनै पर्यो परिवार पाल्नै पर्यो
छाती माथि यसै तिखो छुरा धस्न सकिएन ।।

रात दिन घरबार धान्न धौ धौ हुँदा पनि
कसैलाई सामन्तीले जस्तो डस्न सकिएन ।।

बेइमानीको कौडो पनि खाइएन जिन्दगीमा
इमान्दारी बेची बेची तल खस्न सकिएन ।।

के गर्नु र व्यवहार चलाउनै पर्दो रैछ
थाप्ला भरि सेतो विभुत घस्न सकिएन ।।

BaldipChauhan

कहिले घाम मन पर्छ

कहिले घाम मन पर्छ, कहिले पानी मन पर्छ
पानीभन्दा नि, पानी बोक्ने सान्नानी मन पर्छ

के थाहा तिमीलाई, कत्ति लोभी छन् यी आँखा
हृष्टपुष्ट त्यो यौवन अनि जवानी मन पर्छ

जरूरी छैन

हामी मिले उनी खुशी होलान जरूरी छैन
तिम्रो मेरो चिना पनि मिल्नु जरूरी छैन

भुवा सरी कपास झैं मन उडे भयो
दुई चार बोतल ढल्नु जरूरी छैन

जीवन ज्यूनुको अर्थ भेटे भयो
ज्यू हजुरको पाउ मल्नु जरूरी छैन

एकआपसमा हाम्रो मन बुझे भयो
हाउभाउ र चालढाल बदल्नु जरूरी छैन

गर्विलो विजयी मुस्कान छर्न सके भयो
शत्रु महानको सेना गल्नु जरूरी छैन

डर

थिचिएर निस्सासिएको भासु भीरको ढुंगो म
कर्मी हाथहरुले भेटे देउता बनाइने डर छ

भेलले पछारिएको काली बगरको ढुंगो म
माझी दाइले पक्रे देउता बनाइने डर छ

ठक्करले लछारिएको छतरी चौराहको ढुंगो म
स्वामी बाबाले टेके देउता बनाइने डर छ

पींधमा घुसारिएको पंच देवलको ढुंगो म
बाल बुद्धले देखे देउता बनाइने डर छ

झ्याउ फिजारिएको धुराको अलपत्र देउता म
तीर्थालु भक्तले जपे फेरी देउता बनाइने डर छ

मन लाग्छ

विरक्तिएँ भने दुनिया छोड़ी जाँउ जाँउ मन लाग्छ
फुरूंगिएँ भने तोते बोली कराउं कराउं मन लाग्छ

एक एक गरी सबैले छाडी गई सके पछि
निर्दयी काल देखी डराउं डराउं मन लाग्छ

जाल झेल कपट र षड्यंत्र देखे पछि
मन वस्तीको घरबार पनि सराउं सराउं मन लाग्छ

प्रेयसीको नजर अर्कै तर्फ सोझिए पछि
छेकि सकेको लगन पनि टराउं टराउं मन लाग्छ

नपिएको विषको असर देख्दा ए “सुमन”
त्यही विषको व्यापार गराउं गराउं मन लाग्छ