मधुपर्क २०६९ जेठ

ल भन्, यो कसको छोरो हो ?

साँझ झर्नै लागेको थियो । पश्चिमतिर सेलाउँदो सूर्यको लालिमा पोतिदै थियो ।

मानवीय जीवनको मूल सौन्दर्य सहअस्तित्व, समष्टिपरक संचेतना र सामाजिक न्याय हो ।

शीर्षक जुनुसुकै साहित्यिक कृतिको पहिलो परिचायक हो । शीर्षक कृतिको नामकरण मात्र नभई कृतिको मूल भाव विचारको सङ्केतक पनि हो ।

१. विषयप्रवेश

नेपालमा कक्षा १ देखि १२ सम्म अनिवार्य नेपालीका रूपमा, कक्षा ११ र १२ मानविकी तथा शिक्षाशास्त्र सङ्कायको पाठ्यक्रममा ऐच्छिक नेपालीका रूपमा, स्नातक तह प्रथम वर्षको पाठ्यक्रममा मानविकी तथा शिक्षाशास्त्र

नेपाली साहित्यमा आख्यान विधा पाठकका लागि निक्कै सुरूचिपूर्ण बन्दै आएको छ ।

त्यसो त उपन्यासकार रमेश उप्रेतीले २०६८ चैतको दोस्रो सातामा आएर ‘बहुलानन्द’ नामक उपन्यास प्रकाशनमा ल्याएका हुन् तर बहुलानन्द सार्वजिनिक गर्नुसँगै उनले पाहुनाहरूको हातमा आफ्ना अन्य तीन उपन्यासहरूसमेत थमाए ।

समीक्ष्य कथासङ्ग्रहमा तेह्र जना नेपाली कथाकारहरूको कथा सङ्कलित गरेर सम्पादक किरण रिमालले पाँच पोखरी बुक स्टोरबाट प्रकाशित गराएर प्रशंसनीय काम गर्नु भएको छ ।

जयवागेश्वरी पुस्तकालय एवम् खासगरी नेपाली काव्यजगत् एवम् नाटकका पर्यायका रूपमा स्थापित वासु शशी आफ्नो युगको एउटा विशिष्ट साहित्य-साधक मानिएका छन् ।

म असिनपसिन र दौडधूप गर्दै
हाम्रो जीतको लागि

नेपालमा आमपत्रकारिताभन्दा जेठो भएर पनि साहित्यिक पत्रकारिताले अझै दर्विला खुट्टा टेक्न सकिरहेको छैन ।

हुन त मेरो बिहे गर्ने उमेर बितिसकेको छैन । १६ वर्षे प्रखर जवानीको यो सुरम्य रङ्गमञ्चमा छु म ।

२० मे कायरो भ्रमणको पहिलो दिन । अधिल्लो दिन राति मात्र कायरो आइपुगेका थियौँ मित्र सुरेन्द्र मैनाली र म ।

प्रिन्सिपल चन्द्रप्रकाश जोशी निकै तनावमा थिए । तनावको मुख्य कारण थियो कलेजमा अतिरिक्त समय पढ्ने वातावरण मिलाउँदा पनि रिजल्ट नराम्रो आउनु ।

किनारमा छु रगते आहालको !

वि.सं. २०२० असार २ गते खोटाङ जिल्लाको नौला भन्ने गाउँमा जन्मनुभएका सुनिल पोखरेल नेपाली रङ्गमञ्चको उज्ज्वल नक्षत्र मानिनुहुन्छ ।

ने.रा.प्र.प्र. को वृहत् नेपाली शब्दकोशमा रोदीको अर्थ यसरी गरिएको छ – ‘विशेषत ः गुरुङ जातिमा प्रचलित राति निश्चित ठाउँमा ठिटाठिटीहरू भेला भएर गीत गाउने ख्याल ठट्टा गर्ने आदि मनोरञ्जन कार्यक्रम ।’

कति आनन्द र सुन्दर घर थियो ! ५ जनाको परिवार, सानैमा बुबाको स्वर्गे भए पनि आमा र दिदीले बुनूलाई राम्रोसँग हुर्काइपढाइ दिएका थिए ।

प्रिय शङ्कर लामिछाने,

म तिम्रो लेखनबाट किन यसरी प्रभावित भएँ, मसँग उत्तर छैन । तिमी ‘स्यामुअल हन्टिङटन’ र ‘कार्ल पोल्यानी’ भन्दा पनि धेरै माथि छौं ।

घडी त हेरिनँ तर रातको त्यस्तै ११ बजेको हुँदो हो । ‘गुहार गुहार’ आवाज रातको सन्नाटा चिर्दै आयो र मेरो कानमा ठ्याक्क ठोक्कियो ।