Skip to content

पद्य कविता

विवेकशील बीपीको सम्झना

साहित्य र समाजवादी विचारको मर्म
सय वर्ष बाँचेका छन् तिम्रा दुवै कर्म
आज तिम्रो सम्झनामा बत्ती बालिदिन्छु
विसङ्गति, विकृतिको हात्ती फालिदिन्छु ।

सुनको भाउ र मेरो परिश्रम

सुनको भाउ,
हिजोभन्दा आज,
आजभन्दा भोली,
जाँदैछ बढ्दै,
लाक्दैछ उकालो,
त्यस्तै गरि,
हिजोभन्दा आज,
आजभन्दा भोली,
बढ्दैछ परिश्रम,
बगाँउदैछु पसिना,
परिश्रमले उकालो चढ्दैछ,
कुददैछन् दुबै उतिकै,
दौडदैछन दुबै उतिकै,
सुनको भाउ आफ्नो रफतारमा दौड्दैछ।
मेरो परिश्रम,
त्यसैलाई भेट्न दौडाँउदैछु,
तर भेट्दैन,
कहिल्यै पनि,
मेरो परिश्रमले त्यो सुनको भाउ।
अझ छिटो दौडौन,
मैले छोडेको छु,
राम्रो लगाउन,
मिठ्ठो खान,
घुम्न,
रमाईलो गर्न,
तर पनि भेटाउन सक्दैन कहिल्यै,
मेरो परिश्रमले सुनको भाउ।
किनकी,
मेरो परिश्रम,
जतिसुकै कडा भएपनि,
जतिसुकै छिटो भएपनि,
मेरो परिश्रम भन्दा,

पद्यहरु

फुर्ति नलाऊ तिमी धेर नानी
पानी सरी लाग्दछ जिन्दगानी
चिप्लेर भौडीतिर पर्न सक्छौ
चुर्लुम्म खाडीतिर डुब्न सक्छौ ।।

सग्लो छु भन्ने जब पर्छ भान
आफै‌ हरायौ तिमी आफू जान
सम्पूर्णताको भ्रम पाल्नु हुन्न
यो जिन्दगानी परिपूर्ण हुन्न ।।

हावा छ तातो

हावा छ तातो छ जमीन तातो
उडाउला झै‌ हुन थाल्छ सातो
आकाशमा बादल फर्किआओस्
यो चैत पापी कहिल्यै नआओस् ।।

के पापको भोग्नु पर्यो कि दण्ड
हुँदै गए सूर्य अँझै प्रचण्ड
वर्षा ऋतु लौ बरु शीघ्र आओस्
यो चैत पापी कहिल्यै नआओस् ।।

प्रेम दिबसको प्रेम


ओठभरि प्रेमको मुस्कान बोकेर
हातभरि प्रेम पुष्पा च्यापेर
हृदयभरि प्रेमको आश्था राखेर
उड्दै थिएँ प्रेमको आकाशमा
पौडदै थिएँ प्रेमको सागरमा
दौडदै थिएँ प्रेमको रँगशालामा
उडादा उड्दै
पोडदा पौडदै
दौडदा दौडदै
थकिएछन् मेरा पाईलाहरु
थाकिएछन् मेरा अबयबहरु
थाकिएछन् मेरा चाहानाहरु
थाकिएछन् मेरा भाबनाहरु
एकैछिन सुस्ताउँछु भनेर
एकैछिन सुसाँउछु भनेर
प्रेम वृक्षको चौतारीमा
उभिएको थिएँ
छेवैमा उभिएको कसैले
मेरा हातहरु चुमे
मेरा निधारहरु चुमे
मेरा ओठहरु चुमे
म पनि
चुमी रहेथेँ
ओठ
हात
निधारहरु
पालैपालो
जब म आफूलाई
उसैमा बिलिन पार्न खोज्दै थिएँ
एक्कासी टेलिफोनको घण्टि बज्यो

कर्मचारी

कम गर्दछ जसले सत्कर्मको भावले
रमरमाउँछ सबको मनमा निस्वार्थको भावले

मर्म बुझ्दछ कर्मकर्म सेवक भै समनताको भावना
चरित्र निर्माण हो त्योसबको सत्चरित्र धारना

स्वार्थ सम्बाद

कुर्लन्छन् ती मित्र अहिले स्वार्थी रहिछस् भनि ।
म भन्दछु ती मित्रहरूलाई तिमी कहाँको कमी ।।

चल्यो हाम्रो सम्वाद हेर लौ आँफै ठूलो हौं भनि ।
स्वार्थै स्वार्थको यो संसारमा म कहाँ हुन्थे कमी ।।

लकीर (छन्द : मात्रिक)

बहुत राजमा उल्झिँदो अजीव मनोहर
बृहत् अाहटमा बोलावट रह्यो निरन्तर

पण्डित्याइँ प्रहशनले श्री गणेश जो गर्दो
पुलकित सासमा कण्टिकाको हवन भर्दो

BishalDhakal

ईश्वरका टुना र विशाल (छन्द : भुजङ्गप्रयात)

टुनाबीच मायालु मन्का सवार
सफेदी लता पक्डि सन्का गवाँर
निशा जिल्ल उम्दा सराबी बयान
उषा झट्ट अाई लिई मन्द गान ।।

जहाँ यो निलो व्योमको अोत लाई
म मेरा टुनामा कता हो हराई
बुनी एक स्वप्ना म फर्केर अाएँ
घना तेज रात्री फनामा निदाएँ ।।

तृष्णा ( छन्द : चौपाइ )

जसै तलाउ छल्की छल्की किनार लागि उफ्र्यो
               चिजवस्तु छालका देखिकन भित्री मौन फुर्क्यो
बितिकन किनारा मौनले सिमाना बनाथ्यो
               निर्जनमा पिर्लिक्क पिर्लिक्क रोशनी सजाथ्यो ।।

अहो यो विचित्र समाबीच अाहाट सुनौलो
               मलिन दिलका कुनाबीच बनोट ठट्यौलो
अश्रुधारा चम्की मुस्कान बम्की अाश जगायो
               खोली गुप्त चिजबिज हलुका राग बसायो ।।

विलिन मस्तिष्कमा विलिन हर ज्योति प्याला
               तानाबाना मिठा सुनी नसुनि द्वार उज्याला
अजिब लोकबिषे जनम सुन्दर मिठो भो
               लुटुपुटी कसकसमा दुई दिन छिटो भो ।।

सीमा नाघेपछि

सिङ्गो बस्ती सरल मनको चेतना शून्य राखी
चुस्थे केही घरहरू मिली न्याय च्यापेर काखी ।
सोझा झुप्रा अति कलबिसे कानुनी त्रास झेल्दै
बाँचेका ती दिन कठिनले आँसुका गाँस निल्दै ।।

अभावै अभावको दशै

अभावै अभावको दशै २०७२ को छ शुभ कामना
छैन इन्धन, वर पर आफन्तहरूकहाँ, गइ रमाउन
भाउ बेसा दोब्बर भयो, यहाँ सकिएन दशै मनाउन
उता भूकम्प गयो, यता तराइ बन्द, सकिएन चलाउन
अभावै अभावको दशै २०७२ को छ शुभ कामना

तर्क र आशा सवले गरे, खै त आपूर्ती टरेको
परार गयो, पोहोर गयो दशै, योपाली जाने नै भो
न खसी- भेडा, च्याग्रां आयो, न खुले सुपथ पसल
न चले सवारीहरू, न खेती पाती भए सफल

पसिनाले देश बनाऊ

धेरै कुरा गर्यौ तिम्ले
अब नयाँ काम गर ।
जनजनका हृदयमा
विश्वासका वीउ छर ।

दीगो संविधान बनाएर
लोकतन्त्रलाई उपहार देऊ ।
ह्रास भएको आफ्नो पुरानो
बाँकी इज्जत अब फिर्ता लेऊ ।

RohitParai

इच्छा

आओस् यौटा नवयुग यहाँ घाम नौलो उदाओस्
नेपालीका मन मन नयाँ मन्द मुस्कान छाओस्
यो बाटामा नवयुवकले प्रेमको गीत गाऊन्
यो माटामा मगमग बुकी, लालुपाते फुलाऊन् ।१।

हाम्रो बोली अनलमय होस् युद्धको भर्त्सनामा
हाम्रो आत्मा अमृतमय होस् बुद्धको साधनामा
हाम्रो झन्डा फरफर गरोस् रौरवी टाकुरामा
हाम्रो बेग्लै परिचय बनोस् पौरखी पाखुरामा ।२।

सिंहवाहिनी -२४- चौबीसौं अध्याय (देवतासँग देवीको भविष्यबाणी)

वैवस्वत मन्वन्तरको अठ्ठाइसौं युगमा
शुम्भ निशुम्भ जन्म लिनन् यसै भूतलमा
दानव हुनन् शक्तिशाली साथै पराक्रमी
ती दुबै मारिने छन् मेरै हातको बलमा

त्यतिबेला मेरो जन्म नन्दगोपको घरमा
यशोदाकी छोरी बनी आउने छु तनमा
मेरो बास हुने छ लौ गइ विन्ध्याचलमा
दैत्यशक्ति नाशगरी शान्ति दिन्छु जनमा

सिंहवाहिनी -२३- तेइसौं अध्याय (शुम्भ वध)

शुम्भको पराक्रमी भाइ रणमा मर्यो
निशुम्भको मृत्युपछि शुम्भ मुर्छा पर्यो
मुर्छाबाट विउँझी शुम्भले रणक्षेत्र हेर्यो
देवीलाई मार्छु भन्दै शुम्भ अघि सर्यो

राजाको विलापमा दैत्य थाल्छन् भन्न
शुभ लग्न छैन प्रभू रण क्षेत्र जान
छोड्यौ स्वर्ग जाउँ पाताल यही हुन्छ राम्रो
शत्रुसँग नगरौं भो आज तानातान

सिंहवाहिनी -२२- बाइसौं अध्याय (निशुम्भ र देवीको युद्ध)

रक्तबीजको वध भयो
शुम्भमा साह्रै दुख छयो
रणकौशल कसो गर्ने
निशुम्भले भन्दै गयो

गरेबार्ता दुई भाइले
पारी मार्का आइमाइले
दाजु धन्दा कुनै नमान्नु
अम्विका ल्याउँछु अहिले

सिंहवाहिनी -२१- एक्काइसौं अध्याय (शुम्भ निशुम्भको तपस्या)

शुम्भ र निशुम्भ दुई भाइ बस्थे पातालमा
चवनको अर्ति मिल्यो लौ चवन तीर्थ महाँ
गर्नु थियो तपस्या अनि जित्नु थियो त्रिलोक
सकल बैभव प्राप्त गरी बस्नु थियो जहाँ

ब्रह्माजीको तप गर्ने अर्ति मिल्यो त्यहाँ
वर उनको अकाट्य हुन जान्थ्यो जहाँ
दुई भाइले तप गरे एकै ठाउँ बसी
हुन गयो तप ठूलो यस लोक महाँ