kbs

मैले पहिलोपल्ट आँखा खोल्दा
पहिलो अनुहार उनैको थियो
त्यो बेला मलाई लाग्थ्यो
सन्सार देखाउने, चिनाउने
माया, ममता बाँड्ने
दुख, सुख बुझाउने
तिनै बोझिला हातहरू
जब मेरो स्पर्शमा आउँथे
मलाई कुनै डर वा भय हुँदैन ।

भातको सीतो भुईँमा खस्दा, कर्णालीको भोक देख्छु
ठाँटिएर हिंड्न खोज्दा, रुकुमको त्यो शोक देख्छु

खुसी दिएँ साटोमा रिस खनायौ
सँगै बाँच्ने रहर शुल बनायौ

देख्दा जोडी कसैको जल्छ यो मन
डाहा हुन्छ मनमा गल्छ यो तन
नाता तोड्यौपराई आफै जनायौ
सँगै बाँच्ने रहर शुल बनायौ

२०६७ को साझा पुरस्कार वरिष्ठ साहित्यकार दुबसु क्षेत्री (पुरा नाम: डा. दुर्गाबहादुर सुवेदी क्षेत्री)लाई प्रदान गरिने भएको छ । उनको हालै प्रकाशन भएको ‘अश्वमेध यज्ञका घोडाहरू’ कविता-संग्रहको लागि उक्त पुरस्कार प्रदान गर्न लागिएको हो ।

साझा प्रकाशनले गत भदौ ३ गते सो कुराको घोषणा गरेको हो ।

मेची बगरमा
आज, बाढी आएछ
आकाशमा गिद्धहरू
फन्फन्ती घुमिरहेका रहेछन्
धुसेनीबाट स्यालहरू निस्केर
छाला लुछीरहेका रहेछन्
हुँडारहरू जंगलबाट निस्केर
शरीरका अंग अंग बोकेर
कुदाई रहेका रहेछन्
मेची बगरमा आज,
एउटा हल्ला भएछ ।

मैले नै दिएका उपहारमा रमाऊ
आफ्नै सुखको संसारमा रमाऊ

मलाई खुसीको आशा मात्र देखाई
तिमी फूलैफूलको बहारमा रमाऊ

एउटा कुरा भन नेता सहमति कहिले हुन्छ
सहमतिको सुगाँ रटाई बिमति नै जहिले हुन्छ
किन जनता ढाँट्छौ भन चिप्ला कुरा गरी सधैँ
भन्छौ अरे छिमेकीले चाह्यो भने अहिले हुन्छ

जसले आँशु पिएर, जिउन सिकायो
उसैले आज मलाई, पिउन सिकायो

उध्रिईदा जिन्दगीको, स्वप्न विपनामा
जतनले सम्हालेर, सिउन सिकायो

शैक्षिक प्रमाणपत्रको प्रतिलिपि तथा गाविस र विद्यालयको सिफारिश सहित छोराको नागरिकता बनाउन दुई दिनको बाटो हिँडेर ऊ सदरमुकामको कार्यालयमा पुग्यो-छोरो लिएर । आवश्यक कागजातहरू रुजु गरेर हाकिमले निवेदनमा तोक लगाए ।

त्यसै दिन काम बन्ने उज्यालो आशामा तोक-आदेशसहितको निवेदन बोकेर ऊ फाँटवालाको टेबुलमा पुग्यो । ओल्टाई-पल्टाई कागजहरू हेरेर फाँटवाला बोल्यो-‘तपाईको छोराको नागरिकता बनाउन कागज नै पुगेन, जानुस् वडासर्जमीन मुचुल्का बनाएर लिएर आउनुस् !’

रात ढल्दै गयो म गल्दै छु
तिम्रो यादमा फेरि जल्दै छु

तिमी बदली सकेकी छ्यौ
म किन मनलाई छल्दै छु

तिमी बिना गन्तब्य कहाँ
बेहोशीमै कताकता चल्दै छु

आऊ हेर ऊ बिना मेरो मनको हाललाई ।
स्पर्श गरेर हेर ऊ बिनाको मेरो बेदनालाई ।

ऊ बिना जलेको छ मन जिन्दगी अपुरो बनाई ।
बन्द खामभित्र राखेको छ क्षमता जतिलाई ।

सपनीमा आज आफ्नै मलामीको लाम देखेँ
बाहिर मेरो नाम अनि बाँधेको एक खाम देखेँ

कता कस्लाई के हुने हो तिमी नै छौ हे प्रभु
ढाकिएको चितामाथि मेरै लास तमाम देखेँ

जिन्दगीको हिसाब किताब कसो गरी चुकाऊँ म ?
ब्यथा बढ्यो मनभरि कसो गरी लुकाऊँ म ?

संसारको रीत नै हो सुख दु:ख भोग्नु पर्ने
मनभित्रका सारा पीडा कसो गरी फुकाऊँ म ?

रातो रङमा सजिएर घर- आँगनमा छाउँथ्यो तीज
अत्याचार मिल्काउन पीडा-गीत गाउँथ्यो तीज
संस्कारलाई गहनामा किन्दै महिनौं भोजमा डुल्ने
पुरुष नाच्ने जात्रा जस्तो हिजो कहाँ आउँथ्यो तीज ?

प्रेम तिमी गर तर वाचा कहिल्यै नगर
किनकि ती वाचाहरू सदैव तोडिन्छ
आकाशको जून टिपेर दिने कुरा नगर
त्यसले वास्तविकताको धरातल भाँचिन्छ

असम्भव बातहरूमा मलाई न अलमल्याऊ
मलाई त्यसले कता कता विचलित गराउँछ
मरेर अर्को जुनीमा भेट्ने आश्वासन नदेखाऊ
त्यसले मलाई जिउँदै मरेतुल्य बनाउँछ

सक्छौ भने मलाई स्वतन्त्रता देऊ
परिबन्दमा पार्ने कोशिस कहिल्यै नगर
सक्छौ भने तिमी मलाई विश्वास दिलाऊ
अविश्वासको खाडल कहिल्यै नभर

चाहिन्न भो मलाई ती भौतिक उपहार
मात्र स्वार्थ हुन्छ त्यसको प्रयोग नगर
माग्दिन म तिमीसँग रत्नजडित हार
मात्र मलाई हृदयले चोखो माया गर

प्रेम विश्वासमा हुन्छ, समर्पणमा हुन्छ

दिन दिनै तिम्रो बैंश हेर्दा हेर्दै ह्रास भयो
लाग्छ मलाई प्रकृतिको सम्पत्ति नै नाश भयो

बालापनमा व्यर्थै मलाई झुटो माया बाँडिदियौ
आजसम्म बाँच्नु पर्ने जिन्दगीलाई आश भयो

१
के गर्ने गरिबको चिसो चुह्लो बाल्नै पर्यो
बालबच्चाको मुखमा माड हाल्नै पर्यो
कस्ले सुन्छ र आवाज निमुखाको
केही नलागेपछि खाडीतिर पाइला चाल्नै पर्यो