Skip to content

मुक्तक

होला, भन्यौ (मुक्तक)

जाड रक्सी कस्ले जन्मायो होला
स्नेहले पुकारेर कस्ले अन्मायो होला
उत्सुकता जागेको छ उर्लिएको भेल भै
सबैभन्दा पहिले कस्ले अप्नायो होला ।।१।।

तीन मुक्तक (पिरतीको डोरी अन्तै, निको भाको, बन्धनले )

(१)
पिरतीको डोरी अन्तै, बाटी गए नि ।
मलाई छोडी नौ डाँडा, काटी गए नि ।
जुनीभरि मेरो माया सम्झी रुने छौ
मैले दे को गुन्यु चोलो, फाटी गए नि ।

चार मुक्तक (सकुँ, चाहिंदैन, हुँदा, नभन)

  • by

१)
अन्धकार ती बस्तीभित्र सौरभ बन्न सकुँ
दरिद्रीमा आफू रित्तिई कौरव बन्न सकुँ
निस्काम हुन्छ सुकाम जहाँ घमन्डले राज गर्छ
यस्तो कर्म गरुँ सबको गौरव बन्न सकुँ ।

तीन मुक्तक (खै केको आसमा, बटुलेर हाडखोर, भरेर आउनु)

(१)
तरबार खुडाँ बोकेर हिड्छौँ, खै केको आसमा
पाप र धर्म सँगै नै जान्छ, एकमुठी सासमा
देशको सिमा बारेर तिमी, पर्खाल लगाउँछौ,
मरेर कस्ले के लान्छ भन, त्यो नाङ्गो लासमा

तीन मुक्तक( निश्ठुरी बनि,मेरा भावनाहरू,जंघार यो तरे भने)

।१।
धेरै टाढा गयौ निश्ठुरी बनि ।
चुडि लग्यौ निर्दोश मुटू पनि ।
देवता सम्झि पुज्दै थिए पापी
तिमी त रहेछौ ज्यानमारा खुनि।
।२।
अबरूद्द भएकाछन मेरा भावनाहरू।
एकपछि अर्कोगर्दै टुटेकाछन चाहनाहरू।
हुरिआई उढाई लग्यो कता कता खै ….?
मेरा विपनामा बुनेका सारा सपनाहरू।
।३।
फर्की आउनेछु आमा जंघार यो तरे भने ।
आशिष पाईराखु केहि आपत परे भने ।
होमी रहेछु म जीवन जीउने संघर्षमा…..
आँसु नबगाउनु केहिगरी म मरे भने ।

सनम गोले
दामन मकावनपुर
हाल मलेशिया

जिन्दगीको पाठशालामा

  • by

जिन्दगीको पाठशालामा परीक्षाको लाग्छ मेला
डढेलोले खान्छ हृदय अनुतीर्ण भा’को बेला
विपत्तीको बाढी आउँदा छेकिदिने कोही हुन्न
थैली रित्तो भएपछि आफ्नाले नै गर्छन् हेला

अन्याय अत्याचार खप्दै बस्न नपरोस

१.
आफ्नो छाडी पराई मन्त्र जप्दै बस्न नपरोस
विकृतीको आगोमा घ्यु थप्दै बस्न नपरोस
धर्ति संज्ञा पाएको छ भन्दैमा नारीले सदा
सबै अन्याय अत्याचार खप्दै बस्न नपरोस ।

दुई मुक्तक (अबिरल भई आँशुहरू)

१)
अबिरल भई आँशुहरू पानी बन्न थाल्यो आजकल
अलि अलि पिउथे पहिले, बानी बन्न थाल्यो आजकल
बिछोडको मुटु बोकी तस्बिर सामु बसेपछि
नखानी यो मान्छे पनि खानी बन्न थाल्यो आजकल

मन्दिर धाइ मैले देवता पुज्नु सकिन

राजनितीका कुरा जान्नु बुझ्नु सकिन
गंगा सम्झीएर त्यसमा रुझ्नु सकिन
मानसपटल भरि विकार साँची बोकी
मन्दिर धाइ मैले देवता पुज्नु सकिन ।१।

दुई मुक्तक (प्रणय दिवश विशेष)

(१)
तिम्रो मायाको छहारीमा पार्यौ मलाई शितल
नसालु आँखाले तिम्रो मार्यौ मलाई शितल
कल्लकलाउँदो जोवन सुम्पी मेरै भर परी,
नौनी जस्तै पगालेर खार्यौ मलाई शितल

तीन मुक्तक (गोरी छोडी, शरिरबाट झिकी, तोड मोड)

(१)
गोरी छोडी लौन काली आँट्न सकिन्
दुबैतिर मनको माया साँट्न सकिन्
मोहनी लाए क्यारे मलाई जालमा पारी
चाहेर नि यिनका कुरा काँट्न सकिन्

के नै हुन्छ अछुती भनेर

१.
कति छल्न सक्छ नियतिले छलोस
जति चल्न सक्छ कृतिम हावा चलोस
जे जे हुन्छ परि आउछ भोगी बाँच्नु छ
केही गर्ने चाहानाको दिगो दीपक बलोस ।

दुई मुक्तक (हाम्रो नेपालमा)

  • by

मैले भने-
दिन दहाडै गोली चल्छ हाम्रो नेपालमा
जीउदो शरिरमा आगो बल्छ हाम्रो नेपालमा
नहुदा कुनै नियम कानून अपराध छेक्ने
आफ्नै दाइले भाइ छल्छ हाम्रो नेपालमा

प्यालाभरिको सराब

अगाध माया दिएको थे, तिमीलाई जहर होइन
खोज्दै हिडे तिमी नभेट्दा, लाग्छ मेरो शहर होइन
एक्लो बनाएर छाडी गयौ मन मेरो तोडेर
प्यालाभरिको सराब, पिउनु मेरो रहर होइन

जब डाँडामाथि घाम डुब्छ (केही मुक्तकहरू)

१,
जब डाँडामाथि घाम डुब्छ मेरो उज्यालो सुरु हुन्छ
तिम्रो याद सँगै नसामा बहकिने पालो सुरु हुन्छ
तिमी थियौ र पो सहेको थिएँ ती हरेक दुखहरू
तिनै दुखहरू बोकी यात्रा गर्ने उकालो सुरु हुन्छ

दुई मुक्तक (आजभोलि, जीवनदेखि)

  • by

मैले भनेँ –
आजभोलि निकै सस्तो भएको छ मेरो नाम
मुस्लिमले अल्लाहको ठाउँमा जपे जस्तो राम ।
जस्तै बोटमा फुलेपनि सुगन्धित भै झुलेपनि
बाटोमुनि फुल्ने फुलको मन्दिरमा छ र के काम ?