Skip to content

मुक्तक

कहिले घाम​ कहिले शित्त​ल​ खोजिन्छ​

कहिले घाम​ कहिले शित्त​ल​ खोजिन्छ​
स​धै सुन​ कहिलेकाहि पित्त​ल​ खोजिन्छ​
हात्ती पाले भ​न्नु त​ बेकार​ र​हेछ​,
शिकार​ खेल्न​लाई त​ चित्त​ल​ खोजिन्छ​ ॥

म​लाई हिरो ब​नाउने नि उनी हुन !

म​लाई हिरो ब​नाउने नि उनी हुन
म​लाई जिरो ब​नाउने नि उनी हुन
भुपु मायालुको कुरा सुनाएर​
म​लाई रातोपीरो ब​नाउने नि उनी हुन ॥

यता वनको चरी वनैमा

यता वनको चरी वनैमा निसास्सिएको खबर छ
उता धनको चरी धनैमा निसास्सिएको खबर छ
तिमी नै भन काली कहाँ कहाँ मात्र पुगोस यो मनिष
आफ्नै मनको चरी मनैमा निसास्सिएको खबर छ

तीन मुक्तक (वाम एकता भने पनि)

१) वाम एकता भने पनि

वाम एकता भने पनि धेरै वाम छुटिरहे
जति विकास भने पनि देश लुट्नेले लुटिरहे
भोट जित्नलाई वहानामा जति सक्यो बोले हुन्छ
धान काट्नेले काटिसके गह्रामा त ठुटिरहे

मुक्तक

मुक्तक

जुन, तारा यो आकाश सब झर्छ एक दिन
पालै पालो सबैको कोटा पर्छ एक दिन
हजुरबाले आशीर्वादमा चिरञ्जीवी दिनु भो,
थाहाँ हुदा हुदै मेरो नाति पनि मर्छ एक दिन

मनिष सुबेदी

भाबना

कैलेकाँही जित हैन हारमा पनि हाँस्छु म
जस्तोसुकै परिआए सारमा पनि हाँस्छु म
मनै त हो ठूलो के को धुलो केको मैलो है
त्यसैले त खुकुरीको मारमा पनि हाँस्छु म

दुई मुक्तक (पानी के गर्दो हो)

१)
पानी के गर्दो हो बरै कुलो हराएको बेला
भोक अल्मलियो मेरो चुलो हराएको बेला
अरु सहजै सम्हालिन्थे तर कठै पीरको कुरो
बेहुली के गर्छिन् होला बेहुलो हराएको बेला ?

उनको सम्झनामा

हरेक रात मेराे हात समातेर तिम्ले चियाबारी घुमेकाे सम्झिए

अनि, सम्झिए हरेक बात बातमा मेराे नामकाे पछाडी तिम्ले राज्जा लगाएकाे

तर अाजकाल तिम्रा यादहरू र रक्सीको मातमा वित्दैछन मेरा रातहरू

अझै पनि एक्लै लाकुरी चाैतारीमा उभिएर बर्षातमा रूझदैछु तिम्राे पर्खाईमा

दुई मुक्तक (के नै हतार थियो, धेरै माथि)

के नै हतार थियो

के नै हतार थियो मित्र उनीलाई बोलाउन
सोल्टी होटेल पुगी पुगी भोजजल पिलाउन
शुष्मा–ओली मुस्कान बोली साटासाटी गर्दा
भारत भने आतुर थियो भन्सार कर बढाउन ।

माया

तिर्खा मेट्ने सानो एउटा धारा थियो
उसैमा मेरो मुटुको प्यारो तारा थियो
हाम्रो माया बेग्लै हुन्थ्यो सबै रमाउथें
माया प्रेमको साक्षी संसार सारा थियो

रहर

बेचेर जिन्दगी, सपना किन्न मन लागेको छ ।
छाडेर पाइताला, बाटो हिड्न मन लागेको छ ।
खै के रहेछ जिन्दगी आखिर बुझ्न सकिनँ मैले
बिर्सेर दुनियाँलाई, आफु चिन्न मन लागेको छ ।

मुक्तक

मुक्तक
विद्वान, धनी जे भएपनि मान्छे सानो बन्नुपर्छ
खाली भकारी हुनुभन्दा भरीलो मानो बन्नुपर्छ
खुकुरी त चोट मात्रै दिने न हो,
चोट चाख्न खुकुरी होइन अचानो बन्नुपर्छ ।

# जानकी ३ (बाँके)

मेरा तिन मुक्तक

तिन थरीका मेरा तिन मुक्तकहरुः

एकः जाडाे
कठै मेराे देशलाई अहिले जाडो लागेकाे छ
मानाै‌ मजाले माउकाे फाँचो चुस्ने कुनै पाडाे लागेकाे छ
सधै‌ंकाे सिधा ठानिएकाे जिन्दगीकाे बाटाे पनि
अहिलेकाे जाडाेमा उकालाे ठाडाे लागेकाे छ ।

दुईः पुष

सबै भन्थे पुस भनेकाे फासफुस
घाम पनि छिनमै भासभुस
रामरी सास फेरेर बाेल्न पनि सकिन्न याे पुसमा
जति बाेलिन्छ मात्र खासखुस ।।

तीनः सरकार

सरकार हाे साथीहाे यसलाई बढी नहकार
जनताहरु पनि मन्त्रीहरुमाथि घृणा बढी नखकार
मन्त्रीजीहरु भाेलि के हाे के हाेला कसाे हाेला
यसैले जति सक्छौ अहिले नै डकार ।।

स्वार्थ

तिमी स्वार्थमा जिउन थालेकी छ्यौ
अरे! वाह क्या काइदाले पिउन थालेकी छ्यौ
अति मात्र कहाँ होर तिम्रा कर्तुतहरु,
मलाई छाडी अर्कैको दिल सिउन थालेकी छ्यौ ।

मुक्तक

सुख खोज्न धेरै टाढा धाउनै पर्दो रहेनछ
मनमा सन्तोक भए अर्को पाउनै पर्दो रहेनछ ।
चुनाबले नेतृत्वको गोठै गाउँमा आएको छ
जनताले नेतातिर धाउनै पर्दो रहेनछ ।

हामीले ता उनको गीत गाउनै पर्दाे रहेनछ
आफैं नारा लाउँदा रैछन् लाउनै पर्दाे रहेनछ
मजासँग नेतालाई चुनावमा देख्न पाइयो
जितेपछि गाउँघरमा आउनै पर्दाे रहेनछ ।।

खुट्टा तान्नेहरु

१)
म त सोझो मान्छे अरुको भलो चिताइरहे
भविष्यलाई ख्याल गरिन वर्तमानमा रमाइरहे
तर हुदा रैछन यहाँ पछाडिबाट खुट्टा तान्नेहरू
जति तान्छौ तान खुट्टा मेरो जिन्दगी संघर्षमा बिताइरहे

दुई मुक्तक

१.
सँगै हुन त एक अर्काको चाहाना मिल्नुपर्छ
जिन्दगी गुजार्ने एउटा बाहाना मिल्नुपर्छ
नजिक हुने मनको दुरी झन टाढा हुन्छ अरे
त्यसैले त भावीले लेखेको लहाना मिल्नुपर्छ

२.
बैगुनिलाई एउटा गुन लगाइदिन्छु
औसिको रातमा जुन लगाइदिन्छु
मान्छे मार्नेलाइ जेल लगे जस्तै गरि
माया मार्नेहरुलाइ कानुन लगाइदिन्छु

पाँच मुक्तक (हिन्दू दर्शन)

हिन्दू दर्शन
हिन्दू दर्शन मान्यो भने कर्म–फल भन्छन्
परिश्रम गरी प्राप्त फल कर्म–बल भन्छन्
समताको नारा मात्रै फल कहीं भेटिदैन
आखिरमा सन्तोष लिन भाग्य–छल भन्छन्