गद्य कविता

पोल्छ गर्मीमा कहिले चुहिन्छ धारा पसिनाको
उडाउँछ गर्मीमा कहिले बनी हुरीबतास चैतको
तर फुल्छ गर्मीमा बसन्त नाच्छ पहाड भरिलो
हाल्छन गर्मीमा वृक्षले पालुवा झुल्छ मैदान हरियो

यो सम्झना
बर्तमानलाई बिर्सदाको
सम्झना हो ।
यो सम्झना
हिजो भएर बल्झिन्छ ।

पारी पहाडको
एउटा झुप्रामा
साझ परेपछि
टिलपिल टिलपिल

भित्ता छेड्दै छालाको रिसाइ
देखाउँछ बाहिर सबलाई टल्पलाई
सहारा सबलाई बन्छ थकाइको
पग्ली पानी पानी बनी तप्किन्छ यो
विकार बोकी निस्कन्छ दुर्गन्ध लिएर
स्वच्छ बनाउन जीवन ऊ हो पसिना

अन्दङ,
सेक्मुरी,
सिङ्जाङ्गो,
मारोती,
यस्तै यस्तै..
अनगिन्ती सुन्दर फूलहरू
मिठो सुगन्ध लिएर
सम्भारको अभावमा पनि

सवाल कविता : वसन्त आएन
-रामविक्रम थापा

न्यानो आएन
उज्यालो आएन
नाङ्गालाई कपास आएन
भोकालाई भात आएन
रोगीलाई औषधि आएन
बैशाख एक्लै आयो
बसन्त आएन ।

जवाफ कविता : बाटो नै पाएन
-नन्दलाल आचार्य

आएन हैन आयो
न्यानो असहज भएर आयो
भविष्य धरमरिएर आयो
नाङ्गालाई झन् पीडा आयो
भोकालाई अझ हैरान आयो
रोगीलाई चाँडो मृत्यु आयो
बैशाखसँगै घनघोर चट्याङ्ग आयो
रोग, भोक र शोक अझ थप भएर आयो
त्यही बाटो हुँदै आउनुपर्ने
बसन्तले चाहिँ बाटो नै पाएन ।

यहाँ मन्दिरको प्रसाद खाने र आराधना गर्ने भन्दा
अध्यारोमा रमाउने र लुट्नेहरूको भीड छ
अनि कहाँ पाइन्छ सुख र मानवता ?

यहाँ चुसेर अरुको रगत पसिना
आफू मात्र मोटाउने चलन चलेको छ
अनि कहाँ खोज्ने प्रेम र भाइचाराको महानता ?

लालीगुराँशका बोटहरू
कम्जोर भएका छन्,
सगरमाथाको ओरालो पाखोमा
ओरालो बग्दैछ माटोहरू,
माटो कम्जोर बन्दैछ ।

हो,
म भ्रम पालेर अचेल
अविश्वासको दाना पानीले पोस्दैछु
बिश्वास रोपिरहेछु ढुंगो पुजेर
म अलौकिकता प्राप्तिको
अमुर्त चहानाले थलिएर
ओछ्यान परेको धेरै भयो

समस्यासित डराउन्न
कर्तव्यबाट भाग्दिन
कोरा दर्शन बोकेर हिड्दिन
स-सानो खुशीमा रमाउने
म एक आयाम हुँ

सम्झौता गर्न खोजेँ
आगोसित
खै त्यो चिसो भएन

जलाएको चितामा झैँ तिमीलाई, बेला–बेलामा घोच्नु परो
तिम्रो लागी धेरै मरी मेटेँ, आफ्नो लागी पनि त सोच्नु परो
त्यसैले गर्दा त मैले आज, तिमीलाई छोड्नु परो

पुस कटेर के भयो त,
खुसी रोपेर आँशु फलाउने खडेरीहरू,
राँको बालेर तोरी फुलाउने बर्षाहरू
र टमाटरको बोटमा खुर्सानी फल्ने
दिनहरू बाँकी नै छन ।
खरानी घसे पनि,
अँध्यारो गुफाको मान्छे अँध्यारै हुन्छ
तर टमाटरको बोटमा खुर्सानी फले जस्तो
चहकिलो, उज्यालो दिन ढलेजस्तो
नमिठो छैन बिरामी मान्छे
छ त केवल आशिलो मन बोकेको ।