Skip to content

विविध-विधा

दियो रे

जुन दियो रे उसले घाम दियो रे
रूप सॅग सुहाउने नाम दियो रे

फुरूक्क हुदै म छेउ आएर भनिन्
स्वर्ग मै बसे जस्तो आराम दियो रे

रातको कुरा गर्न चै थोरै लजाईन्
सम्झनामा बल्झिदिने साम दियो रे

के गर्यो के गर्यो कस्तो कस्तो बनायो
टोलाएरै बस्नुपर्ने काम दियो रे

BipinSejuwal-02

नौ मुक्तक (ल्याइदिन्छ मंसिरले)

१)
तन-मनमा खुशी र नातामा पनि जोड, ल्याइदिन्छ मंसिरले
अब सँगै जिउने- मर्ने भनी अठोट, ल्याइदिन्छ मंसिरले
कैंयन जोडीलाई खुशीमाथि हर्षको बहार ल्याइदिइरहँदा,
कतिलाई मनभित्र गहि….रो….घाउ अनि चोट, ल्याइदिन्छ मंसिरले

समाई गयौ पराईको हात

समाई गयौ पराईको हात कालि॥
रोजेउ तिम्ले सम्पतिको खात कालि॥

मन मुटु सबै दिएकै थिए
माया गर्छु भन्दा गरेऊ घात कालि॥

तिम्ले मलाई साथ दिएको भए
माग्न आउथे नि बासगँ हात कालि॥

के गर्न सक्छु मैले तिमिलाई
जति गरेनि मानेनौ मेरो बात कालि॥

तीन मुक्तक (जब, तब, अब)

जब

जब गर्छ दोष कहलाउँ छ दोषी
पुर्याउँदैन होश बन्छ विहोशी
कर्म गर्नु कर्तव्य हो कर्म छाड्न हुन्न
नम्रताको बाटो छोड्दा बन्न जान्छ जोशी

हजारौ बहानामा (मुक्तक)

हजारौ बहानामा मनमुटु, लुट्छन मान्छेहरू
आफ्नैलाई फसाउन जाल, बुन्छन मान्छेहरू
ए मानव अब हरेक पलपल बन्नुपर्छ होसियार
हरेक क्षण बिरोधका निम्ति, जुट्छन मान्छेहरू

भाषण

१
हजारौं सपनाहरु पस्केर
एउटा स्वार्थीको स्वार्थ डगार्ने
मीठो परिकार हो भाषण|

२
भूत र वर्तमानको पृष्ठभूमिमा
छायांकन गरेर भविष्य देखाउने
बाइस्कोप हो भाषण|

३
मनमा लडडु फुटाउने
तर, यथार्तमा भूस चटाई रहने
मायाजाल हो भाषण|

४
एउटा क्रूर शासनको अन्त्य गरेर
अर्को घुमाउने आसन बनाउने
कुसल कारीगरी हो भाषण|

५
सधै एउटै कुरा फलाकेर
गरिबीको पिशाच हटाउन नसक्ने
झाँक्रीको जोखाना हो भाषण|

कोही छैन

पर्दाखेरी आफूलाई बोल्ने मन्छे कोही छैन
फुकाएर ब्यथाहरू खोल्ने मान्छे कोही छैन ।

गर्न सक्ने जे पनि त्यस्तो कुनै बर्दान पाको
दु:ख सुख एकै ठाउँ घोल्ने मान्छे कोही छैन ।

नाङ्गिएको मात्र देख्यौ छोप्ने कुरा लेख्यौ खै त ?

नाङ्गिएको मात्र देख्यौ छोप्ने कुरा लेख्यौ खै त ?
उजाडेको मात्र देख्यौ रोप्ने कुरा लेख्यौ खै त ?

ध्वंस पछि निर्माणहरु अधुरो हुँदा खेरी
बिग्रिएको मात्र देख्यौ कोप्ने कुरा लेख्यौ खै त ?

समयको बहाव सँगै आकृति मिल्दै जाँदा
मेटिएको मात्र देख्यौ खोप्ने कुरा लेख्यौ खै त ?

चाहनाले पोतिएको जिन्दगीको रङ्गहरु
नमिलेको मात्र देख्यौ चोप्ने कुरा लेख्यौ खै त ?

चाँगे-५, नेसुम, ताप्लेजुङ
हाल: धरान

येत्रो बजार हल्ला भयो

थोरै मात्र पिएको थे येत्रो बजार हल्ला भयो
फाटेको मन सिएको थे येत्रो बजार हल्ला भयो

कत्ति मर्दै जिउनु भनि जिउदै मर्ने कोसिस गरे
पासो हातमै लिएको थे येत्रो बजार हल्ला भयो

अनुहार मै दाग बोकी मेरै ऐना संग रिसाएर
अलिअलि जिएको थे येत्रो बजार हल्ला भयो

पिर बोक्ने दिल संग गुनासो त्यो पोख्न्न भनि
थोरै मात्र पिएको थे येत्रो बजार हल्ला भयो

महा-रूढिवादी हुनु हो

संसारमा यदि ठूलो धर्म छ भने, मानवताको धर्म हो
अरु त केवल जीवन पारलाउने, बन्धन र कश्ती हो

काटेर हेर सबै प्राणिको देह, रातो रगतनै बग्दछ
प्रेमले जित्नुसके हिंस्रकजन्तु पनि, हितैषी बन्दछ

जिन्दगीभित्र गुम्सेका धेरै वेदना

जिन्दगीभित्र गुम्सेका धेरै, वेदना बाँकी छन्
कोसँग भनौँ दुखेका सयौँ, घटना बाँकी छन्

सताउँछन् साह्रै घोचेर छाती, पुराना यादले
समुद्री छाल बनेर आउने, तर्कना बाँकी छन्

तीन मुक्तक (कस्तो शनि सङ्कटाको)

एक

कस्तो शनि सङ्कटाको मूलमा परे छ यो जिन्दगी
हिँडदा हिँडदै गन्तव्य हराएको यात्री बने छ यो जिन्दगी
आफूलाईभन्दा अत्याधिक विश्वास गरें उनलाई
आफन्तैबाट जोगिनु पर्ने त्रासदिरहेछ यो जिन्दगी ।

SuryaPrakashBhusal-02

आजकल मान्छे धेरै

आजकल मान्छे धेरै, कमाउन खोज्दै छ
फगत ब्यर्थै बिलासीमा, रमाउन खोज्दै छ

न चिन्ता छ भविष्यको, न सम्झन्छन बिगतलाई
फेद ढाली टुप्पो, समाउन खोज्दै छ

तीन मुक्तक (खोजी, कोही, कसरी भनौं?)

खोजी

खोज्दै छु कहाँ छौ, हरायौ कि कतै,
अर्कै कुनै संसार मन, परायौ कि कतै ।
लाग्छ सधैं भेटिरहुँ, मनको मझेरीमा
भाग्छौ किन गोरेटोमै, डरायौ कि कतै ।।१।।

मुक्तक तीन (समनता, विपन्नता, सम्पन्नता)

समनता

समनताको नारा हेर यहाँ सबले लाउँछन्
दर्शनलाई लत्त्याउँदै ती स्वार्थतिर धाउँछन्
सजिलो छ परिभाषा व्यवहारिकता कठीन
स्वार्थीपनमा रम्नेसँग कसले केनै पाउँछन्