व्यक्तित्व समीक्षा

मान्छेका स्वभाव आ-आफ्ना हुन्छन् । सबैले सबैलाई मन पराउँछन् नै भन्ने हुँदैन र मन पराउनै पर्छ भन्ने छैन पनि ।

अहिलेका चर्चित कवि डा. विष्णुविभु घिमिरे २०२७/०२८ तिर झापा ज्यामिरेगढी क्षेत्रका नाम कहलिएका मास्टरमध्ये पर्थे ।

दाहाल यज्ञनिधिलाई यतिबेला एघार वर्षअघि फेरेको मिर्गौलाले फेरि दुःख दिन थालेको छ । औषधि खाइरहनु पर्ने र निकै थोकको परहेजमा रहनुपर्ने यी साहित्यप्रेमीलाई आफ्नो दुःख र पीडाको खासै मतलव छैन ।

सन् १९९७ मा कर्ण शाक्यले यस्ता पलहरू बेहोर्नु पर्‍यो कि, जुन पल ‘शत्रुले पनि कहिल्यै भोग्नु नपरोस् ।’

केही दिन अघि नेपालभाषाका महाकवि एवं कविकेशरी स्व. चित्तधर हृदयको ‘जिगु जातः’ (मेरो चिन्हा) नामक आत्मकथा पढिरहँदा उक्त पुस्तकको पृष्ठ नं. १६१ मा एक ठाउँमा ‘२००९ फागुन २९ गतेका दिन नःघल टोलमा मातृकाप्रसाद कोइरालाको सभापतित्वमा एउटा सभा बस्यो

जीवनलाई कतै काँडाले घोच्छ, कतै असिनाले चुट्छ, कतै झरीले लपक्कै भिजाउँछ, आखिर सृष्टि आँक्न कहाँ सजिलो छ र ?

केही वर्षअघि निजीक्षेत्रको एक ‘प्लस टु कलेज’ ले ठूलै उत्साहका साथ उहाँलाई प्रमुखको रूपमा भित्र्याएथ्यो तर सम्झौता अवधिभित्रै ‘सेतो हात्तीलाई पाल्नै गाह्रो भयो’ भन्दै हटाएपछि त्यो अन्यायपूर्ण कार्यको विरुद्धमा यहाँ हुँदा मात्रै नभई अमेरिका पुगेर पनि उहाँले धेरै पत्रपत्रिकाहरूमा लेखहरू लेख्नुभयो ।

म सानो छदाँ धेरथोर सङ्गीत त सुन्थेँ तर त्यति धेरै रूचि भने थिएन । यसो टाइमपास तथा रमाइलोका लागि मात्र सुनिन्थ्यो, त्यसमा पनि नेपाली गीत त असाध्यै कम सुन्थेँ ।

उहाँकै ससुराली घरको सानो कोठामा शिवप्रकाशको जीवनका अन्तरङ्ग प्रकाशहरू खोतल्दै थिएँ । आफ्नो विगत बताइरहँदा उहाँ एकाएक बोल्न छोड्नुभयो ।

मैले वि.सं. २०४८ मा नेपालका तीन महामानव भनेर ‘वरगाही’ पत्रिकाको पूर्णाङ्क नौमा बुद्ध, बीपी र देवकोटाका तस्बिरहरू आवरणपृष्ठमा छापेर सम्मान प्रकट गर्दा कुनै अज्ञानीले ‘यिनीहरूलाई किन महामानव भनिस्’ भनेर मेरो धतुरो झारेका थिए ।

लेखन आफैँमा एक स्वतन्त्र विषय हो । लेखकको रुचि र स्वभाव अनुसार लेखन सार्वजनिक हुँदै जाने कुरा हो ।

पत्रकार एवं साहित्यकार स्व वासु रिमाल ‘यात्री’ आफ्ना लेख, निबन्ध, समालोचना, कविता एवं दार्शनिक चिन्तनका कारण नेपाली साहित्यमा परििचत छन् ।

सन् २००१ मा समुन्द्री सतहबाट १००० मिटर माथिको उचाइमा पाटेबाघ (रोयल बेङ्गाल टाइगर)को बासस्थान हुँदैन भन्ने विश्वासलाई विस्थापित गर्दै पाटेबाघको बासस्थान ३००० मिटरसम्म हुन्छ भन्ने मान्यता स्थापित भयो।

ए कान्छा ठट्टैमा यो बैँस जान लाग्यो
जाँदैन वाचा खेर पर्ख लिन आउँला ।

वि.सं. २०६७ वैशाखपछि मैले निकै हप्ता र महिनासम्म पत्रकार विशाल खत्री जोगी भएको खबर धेरैतिरबाट सुनिरहेँ ।

एउटा सिगरेट सल्किरहेछ । म चुपचाप छु । मेरो औंलाको कापबाट निस्केको एक मुस्लो धुँवाले कोठा धुँवामय भयो ।

महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा र मेरो उमेरबीच मात्र ११ वर्षको अन्तर हो ।

नेपाली भाषामा निस्किएका प्रायः सबै पत्रपत्रिकाहरू उहाँको पुस्तकालयमा सुरक्षित छन् । शोधपत्र तयार पार्नेहरू, कार्यपत्र लेख्नेहरू, साहित्यिक पत्रकारिताको इतिहास जान्न चाहनेहरू, सबैलाई उहाँको सहयोग अपरिहार्यजस्तै हुन्छ ।

यदि मैले फेरि कसैको छोरो भएर जन्म लिनुपरे काशीबहादुर श्रेष्ठ नै अर्को जन्ममा पनि मेरा पिता भएर आउन् ।