विविध-विधा

प्रकृतिले रुप फेर्दा, डाहा गर्ने बानी मेरो
शरदमा सयपत्रीको,चाहा गर्ने बानी मेरो

शिशिरमा उजाडिंदा, डाली मैले देख्दिन’रे
वसन्तको पालुवामा, हा!हा! गर्ने बानी मेरो

भिरालोमा बग्दा नदी, पाइला टेक्न डर लाग्छ
मैदानमा पुगेपछि, गाहा भर्ने बानी मेरो

आकासै गर्जिए अचम्म नमान्नू
यी आँखा वर्षिए अचम्म नमान्नू

देशको योद्धा यो बैरीको सामु छ
सीमामा मारिए अचम्म नमान्नू

चोर र पुलिस घनिष्ट छन् यहाँ
सोझो म ठगिए अचम्म नमान्नू

दल बनाएर नेता बनाएर
के पायौं हाम्ले विजेता बनाएर

हेर्नुस कुर्ची खुट्टा खिईएछन
घरि उता घरी यता बनाएर

१

वसन्त ऋतु
गुराँस ढकमक्क
तरुनी बन

जोश, जाँगर
र तातो मरुभूमि
मानौ पर्याय

बिचार शुन्य
निर्मम कारागार
इर्ष्यालु प्रेम

थाहा छैन किन होला आफ्नै सरकार झुकेको छ
याँ को हाम्रो धरोहर विदेशीलाई सुम्पेको छ

राष्ट्र हाँक्ने महोदय गलत अभिव्यक्ति दिंदा
सँगै बस्ने सँधियार चीर निद्रामा सुतेको छ

पूजा गर्न योग्य नारी, हुनुहुन्थ्यो मेरी आमा
मुटुभन्दा धेरै प्यारी, हुनुहुन्थ्यो मेरी आमा

ठान्नुभयो आफू जस्तै, संसारका प्राणी सबै
जन्मैदेखि शाकाहारी, हुनुहुन्थ्यो मेरी आमा

छाँगाबाट झार्यौ किन
ज्यूँदो लास पार्यौ किन

किनारामै ठिकै थिएँ
हात समाई तार्यौ किन

१)

गरिबलाई दुनियाले झन् गरिब बनायो
शान्त बिष्णु थियो, अचम्मको शिब बनायो
अब त बिद्रोह गर्छ, आफ्नै भोक र रिससित
भाग्यलाई दोष दिने अचम्मको जीव बनायो

सागर र किनारको, साथ छूटे जस्तो हुन्छ
जति जोड्यो भाग्य मेरो, उति फूटे जस्तो हुन्छ

मन्दिरमा शिर राखि, दुनियाले खै के पाए?
मेरो भने खुशी दैव, ले नै लुटे जस्तो हुन्छ

तिम्रै थिए, पराई ठानी, रुवाएर गयौ तिमी,
देखाई आस, ज्युँदो लास, बनाएर गयौ तिमी,

सोच्या थिएँ, दिन्छु माया, मुटुभरि संगालेको,
झिकी मुटु, मेरै हातमा, थमाएर गयौ तिमी,

बाचा सबै, बिर्सियौकि, साथै हिड्ने कसम खाको,
एक्लो बनाई, पराई हात, समाएर गयौ तिमी,

मुखभरि चिल्लो घसी बोल्न जानिन
तिम्रो मनमा मेरो माया घोल्न जानिन

जति गर्यौ प्रयास मैले पनि गरेकीथे
देखे सपना साकार पार्न कोरल्न जानिन

जसको लागि जसले त्यो मन्दिर बनायो
त्यही नारीको आज खोक्रो तक्दिर बनायो

घरबाट बिदा मागी लोग्नेको घर आएपछि
जसले सर्वस्व दिए उसैलाई फकिर बनायो

असारको झरी जस्तै आशु झर्दैछ आज
चैतको उजाड पाखा जस्तै खडेरी पर्दैछ आज

कसैको सफलताको वयान हुदै गर्दा यहाँ
मेरो जीवनमा हारको भारी पर्दैछ आज

गजल

लुटेर प्यारमा मनै नटार सानु ए तिमी
बनेर ढुक्ढुकी यहाँ नहार सानु ए तिमी

छुटाइ कल्पनाहरू बगेर भावमा सधैं
मलाइ प्रेममा कठै नपार सानु ए तिमी

रहेर बैगुनी दिलै कहाँ छ भावना ठुलो
दुखाइ मूटु यो यता नफार सानु ए तिमी

भिजेर चाहना जहाँ बगाइ लान्छ जीन्दगी
रित्याइ आँसुमा पिडा नझार सानु ए तिमी

(छन्द:पञ्चचामर)

उच्च र निचको दरार कहिलेसम्म ?
छुवाछुतको व्यवहार कहिलेसम्म ?

अख्तियारले भ्रष्टाचारीलाई खोज्दैछ
आरोपित रहन्छ फरार कहिलेसम्म ?

करकलाको पानी जस्तै बगेर गयो खुशी
चैत मासे हुरी आई लगेर गयो खुशी
आँखाभरि नानाथरी सपना देखाएर
आज स्वयम् मलाई ठगेर गयो खुशी