Skip to content

kbs

जिन्दगी … ?

  • by

जिन्दगी एउटा अपरिभाषेय वस्तु … । संसारका ठूलाठूला दार्शनिकहरूले पनि उहिलेदेखि अहिलेसम्म अनेक तरिकाले अथ्र्याउन प्रयत्न गर्दा पनि राम्ररी नअर्थिएको वस्तु । जिन्दगीलाई कसैले धर्मसँग त कसैले कर्मसँग जोडेर अथ्र्याए, कसैले राजनीतिसँग त कसैले अर्थनीतिसँग अनि कसैले भोकसँग त कसैले भोगसँग जोडेर अथ्र्याए पनि पूर्ण अर्थ दिन नसकिएको वस्तु । अनेकले अनेक ढङ्गले अर्थ्याउन खोजेको तैपनि राम्ररी नअर्थिएको अनि जति अर्थ्याउन खोजे पनि चुरो भेट्टाउन नसकी टुप्पो समाउँदा फेद फुत्किने र फेद समाउँदा टुप्पो फुत्किने अद्भुत वस्तु ।

फेसबुकको वास्तविक फेस

कम्प्यूटरमा ‘एकन’को ‘लोन्ली, आई एम मिस्टर लोन्ली…’ गीत बजिरहेको छ । म गीतको शब्द–शब्दमा हराउन पुगिरहेको छु । गीतमा भनिएजस्स्तो घटना परिस्थिति मसँग मेल नभए पनि मलाई त्यो गीत एकदमै अद्भुत लागि रहेको छ । म आफूलाई एकदमै एक्लो महसुस गरिरहेको छु । सबैजना छन् तर मलाई कोही नभएको अनुभव भईरहेको छ । आफन्तीहरूको बिचमा म आफूलाई एकदमै एक्लो पाइरहेको छु – ‘आई ह्याभ नो बडी(ई)’। मानिरहेको छैन मेरो मन कसैसँग समीप हुन, मलाई सबै निस्सार लाग्छ आजकल । मममा भएका सबै चीजहरूलाई म मिथ्या देख्छु । मैले बुझिरहेको छैन, ममाथि के बित्न आँटिरहेछ ।

मैले जिन्दगीलाई निस्सारपूर्ण तरिकाले ग्रहण गरेको हैन, मैले जिन्दगीमा दुःखै दुःख प्राप्त गरेको पक्कै हैन, मेरा जीवनका बस्तीहरू कदापि उजाडिएका छैनन् तर किन यो मन बहकिन्छ यसरी ? मैले आत्ममूल्यांकन गर्न सकिरहेको छुइनँ । म आफूलाई तातो रेगिस्तानमा यन्त्रवत् दौडिरहेको ऊँट सम्झिरहेको छु । म आफूलाई समुद्रमा अनायास बतासिएर गन्तव्यहीन भएको छाल जस्तो ठानिरहेको छु । म आफुलाई मेशिन ठानिरहेछु जो यन्त्रवत् भएर वस्तुहरू उत्पादन गर्नमा विवश छ । म आफूलाई ऊन कात्ने चर्खामा प्रतिविम्बित गरिरहेछु, जुन धागो चुडिएर असरल्ल छरिन सक्छ । सायद यो उमेरको प्रतिफल हो कि या अतृप्त मुटुको वेग, मैले केही महसुस गर्न सकिरहेको छैन । गाँसिन चाहन्छु कसैको सम्बन्धको धागोमा तर त्यसपछिका दिनहरूमा उब्जने परिस्थितिहरू मलाई एकदमै भयावह लागिरहेछ ।

आजकल म नजानिँदो पाराले फेसबुकमा टहलिने गदैछु । अनायासै म आफूलाई फेसबुकका भित्ता(वाल)हरूमा टाँसिरहेको छु । मन बहलाउन खोजीरहेछु, निस्सार प्राप्तिका लागि तर त्यो एकदमै क्षणिक मात्र लाग्ने गर्दछ । त्यहाँ टासिँएका कैयन् विरहको मालाहरूले मेरो घाँटी न्याकिरहेका छन्, निस्सार म त्यो भोग्न बाध्य छु वा जानीजानी त्यो भोगिरहेको छु । मलाई ती पीडा र क्रन्दनहरू असाध्यै भयावह लाग्ने गर्छन् । अनायासै ती परिचित भावनाहरूसँग म टोलाउने गर्छु घण्टौंसम्म ।

भियाना भ्रमण

  • by

भियाना अस्ट्रियाको राजधानी हो । अहिले युरोपियन युनियनको सदस्य राष्ट्रको रूपमा पनि परिचित भएको छ । यो मेरो सपनाको सहर पनि हो । मेरो सपनाको सहर सिड्नी पनि थियो जसको भ्रमण २००६ को अक्टुवरमा सम्पन्न गरेको थिएँ । त्यतिबेला म राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोगको सदस्य थिएँ । मेरो सपनाका सहरहरूमा फ्रान्सको राजधानी पेरिस, बेलायतको राजधानी लण्डन र स्विट्जरल्यान्डको राजधानी जेनेभा पनि हो । तर यसको भ्रमण सम्भव होला कि नहोला भन्न सकिन्न ।

विरोधले शोषण रुन्छ हजुर

  • by

वर्ग भा’को ठाउँमा शोषण हुन्छ हजुर
विरोधले शोषण रुन्छ हजुर ।

विरोध बढेसरि प्रतिरोध बढ्दै जान्छ
प्रतिरोध बढेको कुरा विष्फोटले सुन्छ हजुर ।

विष्फोटले ध्वस्त निम्त्याउने हुँनाले
यत्तिमै रहे यसले निर्माण थुन्छ हजुर ।

नगरबधु

अभावको सुमेरु उक्लन
भगीरथ प्रयास गर्दा
महंगीको सगरमाथाले
थिचिएर केचना भएपछि,
जिजीविषाको मृग मरिचिका पालेर
गोधुलीको बिदाई पश्चात
शुरु गरेर दिनचार्य विवश बाँची रहेकी
म नगरबधु

UshaGiri

बादल फाट्न सक्छ

  • by

समयको खाली सिउँदोमा
रङ्ग भर्ने कोशिष नगर
सीमारेखा लामो छ
अन्धकार सँगै
बादल फाट्न सक्छ
डाँडा-पाखा हिजो जस्तो छैन
पूर्ण बिराम र
प्रश्न बाचकहरू सँगै
जीवन धमिलिन सक्छ

PallavSahitya-201008

पल्लव साहित्य प्रतिष्ठानको साहित्यिक एवं सम्मान कार्यक्रम बारेमा सूचना

मिति २०६७ श्रावण २६ गते
श्रीमान् कार्यालय प्रमुखज्यू
सम्पूर्ण प्रकाशन एवम् प्रसारण सम्बन्धित सङ्घ-संस्थाहरू ।

विषयः प्रेस विज्ञप्ती

यस पल्लव साहित्य प्रतिष्ठानले आगामी भदौ १० गते बिहीबार तदनुसार २६ अगस्त २०१० का दिन राष्ट्रियस्तरका वाङ्मयसेवी साहित्यकारहरूको उच्च मूल्याङ्न गरी उहाँहरूलाई सम्मान एवम् पुरस्कृत गर्ने र साहित्यिक पत्र-पत्रिकाहरू विमोचन तथा रचना वाचन गर्ने कार्यक्रम चितवनको देवघाटधामस्थित एन्आरएन् वृध्दाश्रमको प्रेक्षालयमा सम्पन्न गर्ने गरी आयोजना गरेको छ ।

RajeshworDhakal

हामी विचको सम्बन्ध चिसिए झैं लाग्छ

हामी विचको सम्बन्ध चिसिए झैं लाग्छ
मिलनमा विछोड यहाँ मिसिए झैं लाग्छ

रोज्नु परे संसारमा तिमी रोज्छु भन्थ्यौ
आज तिनै कुराहरु जिस्किए झैं लाग्छ

गोरखकाली भाकल गरी खाएका ती कसम
तिमीले ती वाचा कसम बिर्सिए झैं लाग्छ

भोकको क्षेत्रफल

  • by

विश्वास गर्नूस्
विश्वास गर्ने साहस गर्नूस्
भोक केवल भाववाचक संज्ञा होइन
भुँडे व्याकरणविद्हरूले भन्दैमा हुन्छ र…
व्याकरण पनि इतिहासजस्तै हो
जो बोकाउँछ मान्छेलाई जबरजस्ती
एक पत्करे डोको झूट।

सन्तान

  • by

प्राध्यापक रामेश्वर एक सातादेखि अस्पतालको शैय्यामा दिन बिताउँदै थिए। अहिले एक-दुई जना छिमेकीहरू उनका छेउमा बसेका छन्। समय दिउँसो ३ बजेतिरको हो।

“मैले थोरै सुप बनाएर ल्याएकी छु, दाइ खाइदिनु पर्‍यो। तीन दिनदेखि केही खानुभएको रहेनछ। तपाईं बिरामी भएको कुरा बिहान थाहा पाएर आएकी। अडेस लागेर बसौँ दाइ, म उठाइदिन्छु।” एउटी महिलाले ह्यान्डिल घुमाएर बेडको शिरतिर ठाडो बनाएपछि तकियामा अडेस लागेर रामेश्वर बस्छन्।

NandalalAcharya-02

मझेरी भलाकुसारी, अंक ०२ (नन्दलाल आचार्य)

शान्ति नै मेरो प्राप्तिको अनमोल अस्त्र हो। शान्तिमा फूल फुल्छ, अशान्तिमा ओइली झर्छ।

अर्यालको जयभोलिले सिकाएको दर्शनले गर्दा मलाई भविष्यमा कुनै लोभ छैन । म आज साँचो जीवन बाँचेर भोलि जिउँन चाहन्छु । आज नबाँची भोलि बाँच्ने चाहना राख्नु मूर्खतापूर्ण व्यवहार हो भन्ने मेरो ठहर छ। साहित्य (कलम)बाटै जसोतसो बाँचेको छु, बाँचिरहन्छु र मलाई लाग्छ म आज बाँच्न सकेँ भनेँ स्वतस्फुर्तरूपले भोलि जिउन पनि सक्छु ।

विल्कुलै प्रगतिन्नोमुख बाटोमा नेपाली साहित्य छ विश्व साहित्यसँग पौँठेजोरी खेल्ने हैसियत भइसकेको छ तर दुर्भाग्य भन्नुपर्छ कि मुखमा मस्तिष्क हुने नेताहरूको बाहुल्यताले कला, साहित्य धरासायी भएको छ ।

मानवीय जीवन नै नाटक हो। संसार रंगमञ्च हो हर घडी हामी अभिनय गरिरहेछौँ हामी जे गर्छौँ त्यसलाई हुवहु उतार्ने सक्षम र सजिलो विधा नाट्यविधा हो अन्य विधामा फूलबुट्टा धेरै चाहिन्छ फूलबुट्टाले सजाएको कृतिम रूपभन्दा प्राकृतिकताको कुरूप रूपको दर्शनाभिलाषी हुँ म ।

मझेरीले विशाल साहित्य भण्डारण गरेको देख्छु। शिष्ट र प्रगतिवादी विचार वर्णविन्यासीय कसीमा तौलेर मझेरीलाई सजाउँदै गए कोहीभन्दा कम हुन्न । राम्रो र हाम्रो मझेरी बनाउन इन्टरनेटको नाक मुख नदेखेका स्रष्टालाई पनि समेट्ने अभियान तीव्र पार्नुपर्छ।

देशलाई विक्री हुनबाट बचाउन बौद्धिक क्रान्तिमा सहभागी बनौँ काल मनधारीका कर्तुतको भण्डाफोर गरौँ। कलमबाट भा पनि नयाँ नेपाल बनाऔँ ।

-नन्दलाल आचार्य

यो शहरले के गर्न आँट्यो गाँठे

कतै जबरजस्ती दाइँको धन लुटदै
कतै बहिनीको अस्मिता पनि लुटदै
दिउँसै शहरले आँट्नुसम्म आँट्यो गाँठे
कहिले बिदेश उडाइदिन्छु भन्दै
कहिले जागिर जुटाइदिन्छु भन्दै
दिउँसै शहरले ढाट्नुसम्म ढाँट्यो गाँठे।

कहिले रानीपोखरी बसालेर दिनभर
कहिले रत्नपार्कमा बिताएर दोपहर
गफ शहरले छाँट्नुसम्म छाँट्यो गाँठे
साहिंलीलाई पशुपति डाँडामा
कान्छीलाई ल्याई मोटर भाडामा
माया शहरले साँट्नुसम्म साँट्यो गाँठे।

NeeharikaLaxmiShahi

कहिले एक सा~~नो तारा भएँ

कहिले एक सा~~नो तारा भएँ,
कहिले सौर्यमंडल सारा भएँ !
उन्मुक्त हाँसेर पुगें बादल पारी,
कहिले अविरल अँश्रुका धारा भएँ !

कहिले तर्पण सबै पितृलाई
कहिले अर्पण सबै रामलाई
सूर्योदयको सम्मुखै बसेर पनि
सम्झन्छु मेरो देशको घामलाई

Colorado-2010-BhanuJayanti-01

अनेसास कोलोराडोको नियमित कवि गोष्ठी सम्पन्न (२०१०, जुलाई) तथा १९७ औं भानु जयन्ती कार्यक्रम

  • by

प्रत्येक वर्ष झैं यस पटकको १९७ औं भानु जयन्ती पनि बिभिन्न कार्यक्रमको साथ यहाँ सम्पन्न गरियो ।

शब्द

  • by

शब्द …!
बालबालिकाहरूको लागि ककखरा
नौजवानहरूको लागि
भुख, अनि रोटी, बीचको संघर्ष,
बुढा-बृद्धाहरूको लागि बितेका
अनुभवहरूको सार,
अनि नपुंसकहरूको लागि
शक्तिको पर्याय हो शब्द !

शिरफूल किन्नसम्म पैसा छैन

  • by

शिरफूल किन्नसम्म पैसा जोहो छैन अहिले
शिरफूल लाउँछु भनी हिंड्दा बाटो छेक्यौ पहिले,
के मुखले आउ प्यारी खाली हात भन
समाजको इज्जत राख्न चाहिदो रैछ धन,

बेचैनी छु म पनि त मिलनको आशमा
तिम्रै आँशु मात्र पाउँछु प्रत्येक गाँस गाँसमा
सम्झिरहन्छु तिम्रो न्यानो अंगालोको मात
कुदाएका तनभरि कोमल ती हात,

खाता बन्द भो

उधारोमा खाँदाखाँदै खाता बन्द भो
नपरेर पानी पनि छाता बन्द भो ।

उठेकाले थिच्नुहुन्न बल छ भन्दैमा
यस्तो विचार राख्ने हुँदा नाता बन्द भो ।

विदेशीको मनमौजी सहन्न भन्दा
मेरा लागि उसको घरको हाता बन्द भो ।

दुनियाँको सामु लुक्ने बनायौ

तिम्रा हरेक गल्लीहरू ढुक्ने बनायौ
दुनियाँको सामु आज लुक्ने बनायौ ।

तिमी बन्यौ महान नारी एक्कै पलमा
मलाई भने पाईलै पिच्छे चुक्ने बनायौ ।

भन्थ्यौ घाउ भयो भने मलम बनिदिन्छु
तर आज बिना घाउ दुख्ने बनायौ ।

मेरो प्यारो ओलाङ्चुङगोला

  • by

पञ्चायतकालमा कुनै कर्मचारी, शिक्षक वा अन्य कुनै सरकारी/अर्धसरकारी निकायका कर्मचारीले राजनीतिमा भाग लिन खोजे तत्कालीन शासकहरूले भन्ने गरेको ‘राजनीति गरे ओलाङ् चुङगोला पुग्नुपर्ला’ थेगो बाल्यकालमा सुनेदेखि ओलाङ्चुङगोला पुग्ने जुन उत्कण्ठा मभित्र झाँगिएको थियो, त्यो गत महिना पूरा भयो । समय परविर्तनशील छ । ठाउँ यथास्थितिमा छ आज पनि ।