विविध-विधा

आज भा छु बेहाल समुन्द्रको छाल झैँ
भोजन पछि उसैमा थुकिएको थाल झैँ

संघर्समै मर्यो आसा रहर पलाएन
अवस्था भो खडेरिले सुकाएको ताल झैँ

आधार सबै हराउदा फुटेको त्यो छाती छाम्दै
बिना बारुद तेर्साइएको बन्दुकको नाल झै

षड्यन्त्रको जालो भित्र फसाएर आज
फेदैबाट काटिएर सुकेको त्यो झाल झैँ

उज्वल तारा
हाल यु.ए.इ.

नबजाउनु ईर्ष्यालु प्रशंसाको तालीहरू
आदर्शको कुरा गर्दै नथाप्दिनु जालीहरू

निर्दयी हातहरू कोपिला र फूल चुडाई
पूजा गर्न पापी मनले नबोक्नु थालीहरू

आत्मा तिम्रो उस्तै मेरो पनि साचाे थियो
जवानीको रस रङ्ग बैंस अलि काचो थियो

घर छाडेर हिंड्न गाह्रो ब्यस्तताले अल्झाउने
असारको महिना त्यो कामको अलि माचो थियो

तिम्रो मेरो झाङ्गिएर बोट बराबर भयो
रिसायौ र मसँगै बिस्फोट बराबर भयो

गुमाउनलाई प्रेममा पाएका के थियो र
टाढिएछौ बिनासित्ती चोट बराबर भयो

एक्लै हिडूँ जति सक्छु जहाँसम्मलाई
को हुन्छ र !सँगै यहाँ वहाँसम्मलाई

एकै हाँगा फूल पातसँगै झरेको छ ?
ठुलो कुरो साथ रह्यौ यहाँसम्मलाई

हामीलाई हाम्रो आफ्नै मौलिक पहिचान चाहिन्छ
पहिचान अनि संघीयता सहितको जनसंविधान चाहिन्छ

कति गर्छौ छि:छि: दूर दुर सहन्नौँ हेपाइ अब
पोडे मुसहर सबैलाई आत्मसम्मान चाहिन्छ

तिमीसँगै हुँदा पनि गजल कोरें मैले
छोडी गयौ रुँदा पनि गजल कोरें मैले

याद के हो थाहा हुन्न बिर्सिनेलाई मात्रै
सम्झनाले छुँदा पनि गजल कोरें मैले

१) याम चटारो
गैरी खेतमा छाउ
धान काटदै

२) रानी पोखरी
प्रतिविम्बित गर्दै
कुरूपताको

हाइकु लेख्ने तरिका:

१) तीन हरफमा रच्नु पर्दछ ।
२) पहिलो हरफ ५ अक्षरयुक्त शब्द/शब्दहरुको चयन गर्नु पर्दछ।
३) दोस्रो हरफ ७ अक्षरयुक्त शब्द/शब्दहरुको चयन गर्नु पर्दछ।
४) तेस्रो हरफ ५ अक्षरयुक्त शब्द/शब्दहरुको चयन गर्नु पर्दछ।
५) यसरी हाइकु जम्मा १७ अक्षरमा लेखिन्छ।
६) ऋतु (किगो) बोधक शब्दचयन गर्नु पर्दछ,।हाइकुमा प्रकृति स्पन्दन हुनु जरुरी छ।

एउटा हाइकु हेरौं:

आधा चन्द्रमा
चुहुने छानोबाट
मलाई हेर्छ

धन्यवाद !

नठान साथी हो, खुसीले जिएको
छ आँसु आँखामा, नदी भै बगेको

न बन्धु छन् मेरा, न कोही हितैषी
विभिन्न पीडा छन्, बलैले सहेको

साथ दिन्छु भन्नेहरू छुटे कति जिन्दगीमा
आफ्नैले आफैलाई लुटे कति जिन्दगीमा,

एकपछि आर्को पीडा नियति दे’को बेला
जरैसित उखल्नलाई जुटे कति जिन्दगीमा,

रुँदैछन आज दिलहरू, हसाऊ ए साथी
भुलाई अब वेदनालाई, नचाऊ ए साथी

तिम्रो र मेरो यहाँ, के चै छ र नभन है
याद छ त्यो अमर हाम्रो, बचाऊ ए साथी

“गेडी”

सँधैभरी दु:खले पिरोलेको परें म
हुनेखानेहरुले छिरोलेको परें म
खोली बगर
दु:खी भन्दै हेला नगर

चाँगे – ५, ताप्लेजुङ
हाल: धरान – १०, सुनसरी

मेरो आँखा तिम्रा सामु त्यसै पोखिएको हैन
नूनिलो त पीडाले हो नून घोलिएको हैन

कतिसम्म बग्दो रै’छ तकियालाई सोधी हेर
मुल फुटेदेखि बढी भेल रोकिएको हैन

ल्याएको थिए पराईलाई बेहुली बनाएर
छोडेको थिए घरमा एक्लै नौली बनाएर

खानु लाउनु जिन्दगी हो भने बाच्नु किन
सताउँछ मन यै कुराले खुल्दुली बनाएर

आपसी सद्भाव जाहीं-ताहीं भेटिनेछ
जब एक साथ दाजु-भाइ भेटिनेछ

पूर्व, पश्चिम, उत्तर, दक्षिण जतै होस्
एक ठाउँ कामी, क्षेत्री, राई भेटिनेछ