रहस्य (लघुकथा)
शक्तिसम्पन्न देशका बैज्ञानिक म्याकुरेले औषधी विज्ञानको गहन अनुसन्धानबाट एउटा अचम्मको क्याप्सुल निर्माण गरेपछि त्यसलाई गिनिपिग तथा बाँदरमा प्रयोग गरे, सफल पनि भए । त्यो प्रयोगबाट उसले बाञ्छित सफलता प्राप्त गरेका थिए । अँझै पूर्ण सफलता प्राप्त गर्न मानव प्रयोग बाँकी थियो । त्यसै विषयलाई लिएर महामहिम राष्ट्रपति र प्रधानमन्त्रीसँग बैज्ञानिक म्याकुरे सल्लाह गरिरहेका थिए ।
ठिक त्यही समयमा अल्पबिकशित देशका विभिन्न दलका नेताहरू त्यहाँ पुगे र अलख निरन्जन भन्दै सुनको थाली अगाडि सारे । त्यो सुनको थालीमा सुन्दर हिमशृंखलाहरू, ताल तलैया, नदीनाला र झरनाहरू र हरिया जङ्गल आदिको सुन्दर चित्र अङ्कित थियो । ती नेताहरूले बहुमूल्य सुनको सुन्दर थाली थापेर भिक्षा मागेको देखेर महामहिम राष्ट्रपति र प्रधानमन्त्री तथा बैज्ञानिक म्याकुरे समेत आश्चार्य चकित हुँदै एक आपसमा मुख हेरा हेर गर्न थाले ।

कल्पनामा पिरतीको, दीप बल्छ भित्र भित्रै
होटेलमा साँप्रा टोक्दै संविधान बनाउने कुरा जस्तो
गुरु भनेको के हो ? गुरु कस्तो हुनु पर्छ ? ब्यक्तिको जीवनमा गुरुको स्थान कस्तो हुन्छ ?
हुर्किन नपाउँदै आज त्राश भो जिन्दगी
कुनै चिन्ता छैन मलाई यो जिन्दगी ढल्किन देऊ
दुर्गम गाउको प्राथमिक विद्यालयमा पढाउछु । मेरो विद्यालय र गाउँघरको नाजुक अवस्था तथा आफ्नो दायित्व दाज्छु मन बुझ्दैन । अनि मन वह लगाउन राम्रा राम्रा लेखकको राम्रा र आदर्श पुस्तकहरू, जस्तै रविन्द्र मिश्रको ‘खान पुगोस दिन पुगोस’, स्व. जगदीश घिमिरेको ‘अन्तरमनको यात्रा’, कर्ण शाक्यको ‘सोच’, तथा जोन उडको ‘माइक्रोसफ्टदेखि वाहुनडाँडासम्म’ पढ्छु ।
दन्त्यकथामा आकाशबाट फुलौरा बर्सेझैँ अन्त्यकथामा एकताका पातालबाट नेता बर्सन्थे । काला, गोरा, ध्वाँसे, छिर्बिरे, फ्याँते, फोक्से, चुच्चे, नेप्टे, भँगेरे, चमेरे- जस्तो नेता खोजे पनि त्यति बेला पाउन सकिन्थ्यो । साँच्ची भनूँ भने तिनताक नूनमा कन्ट्रोल भए पनि नेतामा थिएन । पार्टीमा बास नपाए पनि पार्टीमा त खास पाइन्थ्यो । त्यसैले म कुरा झिक्तै छु त्यही झालेमाले दशाब्दीको ।
एउटा खोला छ,