सिंहवाहिनी -१७- सत्रौं अध्याय (शुम्भ निशुम्भको आतङ्क र देवीका विविधरूप)

शुम्भ निशुम्भ प्रतापी दुई भाइ थिए
युद्ध गरी सबै लोक जितेर नै लिए

सार वैभव ती लोकको गरे उपभोग
देवतामा चिन्ता बढी पस्न गयो रोग
सारा राज्य अनि यज्ञ शुम्भको नै भयो
चन्द्र सूर्य सारा वैभव उनको मै गयो

कुवेरको सारा पूँजी अनि वरुणको जल
वायु अनि अग्नि कर्म सबै लिए जलथल
त्यहाँ अब बाँकी केही छैन देवताको लागि
त्यसोहुँदा देवता परे साह्रै नै अलमल

एकक्षत्र राज्यशक्ति हडप नै गरी
देवतालाई ताडना दिन्थे घरी घरी
के नै गर्नु देवताले युद्ध हारे पछि
जति पनि सहन पर्यो मर्का परी परी

देवतामा हाहाकार पर्यो जब जब
देवीजीको याद पनि आयो तब तब
सम्झना भो देवीबाट पा’को वरदान
तरखरीय देवहरू हिमाल जान अब

जब पुगे हिमालमा गर्न थाले आराधना
गर्न थाले सबै देवले देवीजीको कामना

देवताले भन्न थाले तिम्रो जय जयकार
महेश्वरीमा मातामा गछौं जय जयकार

तिमी नै हौ भूवनेश्वरी तिमी सिर्जनकर्ता
तिमीबाटै मोक्ष मिल्छ बन्छ्यौ आधारभूता

प्रकृतिकी रानी तिमी रौद्रा अनि भद्रा
नित्या गौरी ल्याणकारी सबकी छौ श्रद्धा

धात्री देवी ज्योत्स्नामयी साथै दुर्गापारा
दुर्गा कृष्णा धु्रमा देवी नाम तिम्रा सारा

शर्वाणी हौ स्वरूपा हौ लक्ष्मी पनि तिमी
सिद्धिरूपा नैर्ऋतीलाई पूजा गर्छौ हामी

भैरवरूपा धुमावती साथै जया नाम अनि
तिम्रा नाम अनेक छन् बगलामुखी पनि

तिम्रो रूप अजिता हो यहाँ सबै भन्छन्
अर्कोरूप विजया हो सबले नै ठान्छन््

ज्योत्स्नामयी कान्ति तिम्रो त्रिपुरसुन्दरी
जय जयकार हामी गर्छौ हेर घरी घरी

तिमी दिन्छ्यौ सबलाई शरण जहाँ पर्छ मरण
जय जयकार गाउँर्दै तिम्रो हामी आयौं शरण

तिमी नै हौ दुर्गा अनि सबकी सारभूता
तिमी नै हौ श्रीविद्या तिमी छिन्नमस्ता

तिमी नै हौ परमात्मा अनि ध्रूमावती
भद्ररूपिणी देवी तिमी साथै कलावती

बारंबार नमस्कार छ माता जगदम्बे
शरणमा परेका छौं हामी माता अम्वे

सबै देवको स्तुतीले देवी खुसी भइन्
त्यहाँ आगमनको कारण सोद्धी भइन्

गौरीबाटै उत्पन्नभो कुमारीको रूप
यिनै बाट बर्णन भयो देवकष्ट खुप

कौशिकी रहन गयो यी कुमारीको नाम
शुम्भासुर नाश गर्ने भयो यिनको काम

यिनै हुन् सरस्वती साथै उग्रतारा अनि
महोग्रतारा र मातंगी कहलाइन् पनि

कुमारीले भन्न थालिन् शिवशक्तिसँग
शुम्भ–निशुम्भ वध गरी गर्छु कर्मभङ्ग

देवतालाई कुमारीले आश्वासन दिइन्
डर रहित बसोबास गर्न भन्दिभइन्

स्वतन्त्र छु सर्ब कर्म मैले गरिदिन्छु
सबै देवको संरक्षण मैले गरिलिन्छु

यति भनि कुमारी भइन् अन्तरध्यान
सबै देव लाग्दा भए आफ्नो ठाउँ जान

भजन

कौशिकी माई रक्षागर हामीलाई

कौशिकीको उत्पत्ति त उमा बाटै भयो
देवताको सारा कष्ट अब हट्नै गयो
शुम्भासुरको बध गर्ने धारण त राख्दै
अन्तरध्यान देवी भइन् सत्य कुरा छ यो,
कौशिकी माई…

जब जब संसारमा अत्याचार बढ्छ
घमण्डले बाटो नाप्दै नभतिर चढ्छ
दैविक शक्ति प्रकट हुन्छ भार हर्नलाई
त्यसैले त संसारमा सबै जीव अड्छ ,
कौशिकी माई….

शक्ति पनि दानवले देव बाटै लिन्छन्
शक्ति प्राप्त गरेपछि उल्टै दुःख दिन्छन्
देवासुर सङ्ग्राम त अनि सुरु हुन्छ
अन्त्य याम आए पछि अनि शक्ति चिन्छन् ,
कौशिकी माई…

शुम्भ–अशुम्भले यहाँ धरै कष्ट दियो
उमाकोष बाटै यहाँ शक्ति जन्म लियो
कौशिकी नाम कहलायो भार हर्नलाई
कुमारीको आविर्भाब आवश्यक थियो,
कौशिकी माई….