महिषासुरले हेर्दै गयो देवी शक्तिलाई
अझै बुद्धि पलाएन हेर विपत्तिमा आइ
आँफै लियो भैंसीरूप अनि पस्यो रणमा
आतङ्कित पार्न थाल्यो हेर एकै क्षणमा
कतिलाई थुतुनाले थु थु गर्न थाल्यो
कतिमाथि उसले लौ पुच्छर नै चाल्यो
खुर चले कसै माथि अनि सिंग पनि
देवी गण मार्न थाल्यो एक एक गनि
सिंहनाद गर्र्दै गर्दै थाल्यो घेरा दिन
साराशक्ति लगाएर थाल्यो प्राणलिन
निश्वास वायु प्रयोग गर्यो
अनि लड्नलाई अघि सर्यो
ठूलो शक्तिरूप दर्शाउँदै
लाल लाल पार्दै आँखा तर्यो
रणभूमि घुम्दै घुम्दै गर्यो
अब भन्न थाल्यो लड्नै पर्यो
वीरगति प्राप्त गर्न भनि
अहङ्कार त त्यसले भर्यो
अठोट त्यसले ठूलै लियो
त्यहाँ हाँक पनि ठूलै दियो
सके मार्यो नत्र आफै मर्यो
रणको मद त्यसले पियो
रण–भूमिमा दुबै पक्ष
थियो सबको एउटै लक्ष
दुबै पक्ष यहाँ खुबै लडे
तर देवी थिइन् महादक्ष
महिषासुर क्रोधित बन्यो
आफ्नै सिंगले धर्ति खन्यो
सिंग थिए अति तीखा तीखा
देवी–पक्ष सबलाई गन्यो
गर्जन थियो ठूलो नै अति
सिंहनाद गर्यो कति कति
दवाव दियो लौ पृथ्वीलाई
सहिन पृथ्वीले सके जति
पुच्छर थियो अति तीखर
समुद्र पारो तितर वितर
धरती सबै नै डुब्न थाले
जलैजल भयो भू–निकर
जोरी खोज्दै अघि बढ्दा
सिंगौरीमा मात चढ्दा
दुबै सिंग हल्लिन गए
बादल फाटे सिंग रगड्दा
बादलका ती टुक्राहरू
श्वासका ती झोकाहरू
खस्नै थाले पर्वतका टुक्रा
ज्यान जोगाउने मौकाहरू
थियो दैत्य रिसपूर्ण
थिइन् देवी परिपूर्ण
भयो युद्ध घमासान
खोज्थे दुबैले स्वमान
देवीले फालिन् ठूलै पासो
बाँधियो दैत्य लियो चासो
फेरो रूप बन्यो केशरी
गर्थ्यो कृया मस्तै यसरी
पुःन उसले लियो मानवरूप
खड्ग धारण गरी तनावखुप
देवीजीले हेर्दै गइन्
बाण पनि हान्दै गइन्
साथै उनको तलबार चल्यो
महिषासुर त बाँधिनै पर्यो
तब पनि ऊ गजराज बन्यो
केशरीतनका ती रौं रौं गन्यो
देवीको तरबार सूँडमा पर्यो
उसको सूँड त भूमिमा झर्यो
पुःन भैंसीरूपमा परिवर्तन
पार्न थाल्यो तीनलोक कम्पन
देवीले पनि मधु पिउन थालिन्
नयनज्योति लाल लाल बालिन्
महिषासुर पनि कहाँ कमी थियो
पाहनबाट अस्त्रशस्त्र बनाइलियो
पाहन टुक्रा समाइ देवीलाई हान्थ्यो
मदमस्त तनमा त्यो देवीतिरै जान्थ्यो
मदमस्तै देवी शक्ति कहाँ हुन्थ्यो कमी
उनले पनि जबाफ दिइन् मदमा नै रमी
लडबडायो बोली पनि कम्पित भयो तन
बाणहरू बर्षित गरिनन् स्थिर थियो मन
मद भयो कमी भनि महसूस गरिन्
पिउन उनले हेर अर्को प्याला धरिन्
हाँक दिइन् दानवलाई ठूलो गर्जन गर्न
एकै क्षण मैले पिउँछु तयार भइ मर्न
अब कति लड्छस् अनि अहा कति भर्छस्
अन्तिम् भयो जीवन घडी किन अघि सर्छस्
आजतक्का कुकर्म छन् ती त तैले सम्झि
म बाट नै मर्छस् अब सहज नै तर्छस्
मदमस्त बन्दै देवी दानब माथि कुदिन्
रणकौशल सबल पार्न मनमनै सुधिन्
के नै शक्ति चाहिन्थ्यो र दैत्यसँग लड्न
तब पनि रणक्षेत्रमा राम्रैसँग जुधिन्
पदकमल कठोर बने चढे दानव माथि
कण्ठमाथि शूल चढ्यो बन्न गयो घाती
तब पनि महिषासुर प्रयासरत थियो
महिषासुरले पनि हेर थापीदियो छाती
वीरहरू लडाइँमा राम्रै सँग लड्छन्
रूप फेरि फेरि लडाइँमा बढ्छन्
अति गहिरो सोचमा भन्न थाल्छन् तिनी
वीरगति प्राप्त गर्दा तन सडे सड्छन्
आधातनबाटै उसले अर्को रूप लियो
देवीलाई उसले पुनः त्यही हाँक दियो
म त लड्न तयार छु भन्थ्यो महिषासुर
उसको अब लड्ने अन्तिम प्रयास थियो
थाहा भयो देवीलाई उसको हाँक रोकिन्
लामो उनको तरबारले शीरमा नै कोपिन्
शीर काटी अलग भयो महिषासुर ढल्यो
देवताका खुसीयाली नजरबाटै जोखिन्
महिषासुरले बाटो लियो इह लोक त्याग्दै
थिए उसका सबै शक्ति यताउता भाग्दै
त्यहाँ विजयको ध्वनी बज्यो रणभूमि महा
देवशक्ति हर्षोत्लासमा भावनामा जाग्दै
स्तबन गर्न थाले देवगण आइ
अप्सरा नाच्न थाले आनन्दमा छाइ
गन्धर्वले गीत गाए विजयको शान
महर्षिले भक्ति गरे भावना नै सजाइ
भजन
जयारूपा सिद्धिदात्री,
कल्याण गर सबैलाई जयेमाता
रूप तिम्रो श्यामल छ तीब्र दृष्टि शक्ति
सारा तन मन अर्पि हामी गर्छौ भक्ति
जयारूप…
शीरमा छ सुशोभित चन्द्रमाको रेखा
भावी बाटै पाएका हौं हाम्रो कर्म लेखा
जयारूपा…
शंख चक्र कृपाण त्रिशूल कर शोभा
शत्रूजति तिम्रो अघि बन्छन् तोवा तोवा
जयारूपा..
सिंह तिम्रो वाहन हो तीन नेत्र धारी
तिमी हौ संसारकी सवकी महातारी
जयारूपा
दिव्यरूप अति सुन्दर सम्पूर्णकी खानी
शक्ति पनि अपरम्पार जीवनकी दानी,
जयारूपा